Четиристотини милиони долари (околу 345 милиони евра) е цената што TikTok и матичната ByteDance ја платија за да ја затворат тужбата на американското Министерство за правда. Обвинението: со години пуштале деца под 13 години на платформата и им ги собирале личните податоци без родителите воопшто да знаат.

Спогодбата не бара признание на вина. Тоа е клучната реченица во целата приказна и вреди да се прочита двапати. Фирмата плаќа, менува неколку поставки, и правно гледано – ништо не се случило.

Тужбата тргна во 2024 година, врз основа на американскиот закон за заштита на приватноста на децата на интернет. Според обвинението, TikTok знаел дека има деца на платформата и продолжил да ги држи таму со години. Уште полошо: податоците на тие деца завршувале во системот за таргетирани реклами, а вработените внатре во фирмата веќе алармирале дека нешто не е во ред.

Но ова не е првиот пат. Во 2019 година истата фирма плати 5,7 милиони долари за истиот прекршок, тогаш преку претходникот Musical.ly, и вети дека ќе спречи деца под 13 да отвораат профили. Седум години подоцна сметката е седумдесет пати поголема. Прашањето што само се наметнува: дали казната воопшто функционира како казна, или е само трошок што се впишува во буџетот?

Обвинението оди и чекор подалеку – тврди дека фирмата ги менувала правилата за регистрација на начин што го отежнувал утврдувањето на возраста. Со други зборови, системот не потфрлил случајно.

Тајмингот е речиси комичен. Само неколку дена пред спогодбата излезе извештај дека TikTok намерно исклучил алгоритамска заштита кај околу 10 отсто од американските корисници – како експеримент. Таа заштита постоела за да ги ограничи штетните содржини што му паѓаат на корисникот. Двајца американски сенатори, републиканка и демократ, испратија писмо до директорот Шоу Чу барајќи објаснување. Кога Вашингтон се обединува преку партиските линии, обично значи дека работата е навистина лоша.

Во Европа регулативата за заштита на податоците на малолетници е построга на хартија отколку американската. Прашањето е колку од тоа стигнува до екранот на дете во Скопје, кое истата апликација ја отвора со истиот алгоритам зад неа.