„Криминал како услуга“ со кол-центри и во Македонија: над 4 милиони евра штета, жртви во 50 земји

Седум уапсени, претреси на 17 локации и над 100 запленети сервери. Тоа е билансот од меѓународната акција против мрежа за инвестициски измами преку интернет, во која учествуваше и Македонија. Штетата досега е проценета на над четири милиони евра, а потенцијални жртви се пронајдени во најмалку 50 држави.

Операцијата ја координираа Европол и Евроџаст, а ја предводеше Обвинителството во германскиот град Ицехое. Учествуваа органите на Германија, Кипар, Финска, Албанија, Израел, Косово и Македонија. Од македонска страна – Обвинителството за гонење организиран криминал и корупција и Одделот за сузбивање организиран и сериозен криминал при МВР. Седуммината уапсени треба да бидат предадени на Германија.

Моделот е стар колку и интернетот, само подобро спакуван. Платформи кои ветуваат брза заработка од криптовалути, девизи и акции. Лажни брокери кои на екранот прикажуваат измислена добивка. Потоа постојан притисок врз жртвата да вложи уште, па уште. Според Европол, зад сето тоа стоела компанија поврзана со Кипар и Израел, која на криминалните групи им ги обезбедувала лажните веб-страници за тргување. Нешто како изнајмување на целата измама – „криминал како услуга“.

Делот што најмногу нè засега е друг. Истражителите идентификувале клиенти на таа компанија кои управувале со измамнички кол-центри во Албанија, Косово и Македонија. Тоа се луѓето кои ѕвонеле на жртвите и ги убедувале да ги предадат своите заштеди. Европол пишува дека личните податоци на потенцијалните жртви се собирале преку лажни онлајн огласи, а потоа им се продавале на групите што ги држеле телефонските центри.

Истрагата започнала уште во 2022 година, откако германски брачен пар пријавил дека не може да ги повлече парите вложени преку една ваква платформа. Следувале интервенции во 2022 и 2025 година, а доказите од нив ги довеле истражителите до компанијата во позадина. Брачниот пар не успеал да си ги врати парите, но неговата пријава на крајот ја отворила целата шема.

МВР учеството го нарече „уште една потврда за активниот придонес“ во борбата против организираниот криминал. Убаво звучи. Но кол-центрите не работат во подрум со свеќа – тоа се канцеларии, вработени, телефонски линии и плати. Колку долго работеле кај нас пред да ги забележи германски обвинител? И колку од седуммината уапсени се од Македонија? Тоа во соопштенијата засега не стои.