На основа на достапните податоци:

• Има значителен број празни станови (околу 36 %) — тоа укажува на вишок понуда или неисполнета побарувачка.

• Понудата продолжува да расте, но не се гледа пад на цените — што значи дека пазарот засега апсорбира нова понуда или дека растот на трошоците (материјали, труд) и инфлацијата го „влечат“ ценовниот тренд нагоре.

• Во отсуство на детален податок за задолженост и структурна анализа на банкарскиот сектор, не може со сигурност да се каже дека криза е неизбежна — но ризикот е присутен, особено ако дојде до неочекувани удари: нагло зголемување на каматните стапки, финансиски шок, економска рецесија, покачување на невработеноста.Дали може да се појави стамбена финансиска криза?

  Дали може да се појави стамбена финансиска криза?

  Да се процени ризикот од стамбена финансиска криза, треба да се разгледаат неколку фактори:

  • Дали делот на задолжување на домаќинствата за купување станови е голем и дали тие се способни да ги отплатат.

  • Каква е структурата на каматните стапки, нивната променливост, како инфлацијата и задржување на платите се однесуваат.

  • Дали има прекумерна понуда на станови, што може да доведе до пад на цените, што пак може да создаде „балон“ што пука.

  • Како банките се справуваат со кредитниот ризик, какви резерви имаат за загуби и како се регулира нивната изложеност кон недвижности.

  • Макроекономските услови — стапка на невработеност, стапка на раст на БДП, стапка на инфлација, политика на централната банка.

  • Познати големи стамбено , финансиски кризи

  САД (2007–2010) – „сабпрајм“ кредитирање + секјуритизација

  • Банки агресивно даваа хипотеки на ризични заемопримачи (subprime), често со променливи камати и мали аванси. Овие кредити масовно се пакуваа во МБС/ЦДО и се продаваа на инвеститори ширум светот. Кога цените паднаа, дојде лавина од доцнења и заплени, што ја загрози стабилноста на банките.

  Кина (2020–денес) – „три црвени линии“, ликвидносен шок кај градежниците

  • Владата во 2020 воведе лимити на задолженост („three red lines“), со цел да го приземји прекумерниот долг на девелоперите. Ограничувањето на ново задолжување пресече ликвидност, особено кај хипер-задолжени групи како Evergrande и Country Garden; прекините во градбите потоа предизвикаа пад на продажбите и довербата.