Можеш да потрошиш цело богатство на креми, но ако спиеш лошо, кожата го знае тоа пред огледалото. Фармацевтката Марта Маси објаснува нешто што индустријата за убавина не го рекламира гласно: лошиот сон, несоницата и апнеата се поврзани со побрзо стареење на кожата – и тоа на ниво на самите клетки.

Клучот е во теломерите – заштитните завршетоци на хромозомите што функционираат како капачиња на ДНК. Тие природно се скратуваат со секоја делба на клетката, но процесот може да се забрза од надворешни фактори, меѓу кои и квалитетот на сонот. „Лошиот сон, несоницата и апнеата се поврзани со пократки теломери”, вели Маси. Кога теломерите ќе се скратат премногу, клетките губат способност правилно да се делат и влегуваат во состојба на мирување – повеќе воспаление, послаба обнова на ткивото, повеќе брчки, опуштена кожа и дамки.

Тука е и хормонот на стресот. Хроничниот недостиг на сон го крева кортизолот, го зголемува воспалението и оксидативниот стрес – сите услови што го забрзуваат клеточното стареење. Спротивно, квалитетниот сон е времето кога кожата всушност се поправа: се обновуваат клетките и се синтетизира колаген. Со други зборови, најскапата ноќна нега е бесплатна и се вика – спиење.

Препораките на Маси не се револуционерни, ама работат: редовен распоред за спиење, утринска изложеност на светлина, без екрани пред легнување, лесна вечера, помалку алкохол и кофеин попладне и смирувачка рутина пред сон. Ништо од тоа не се продава во шише – и можеби токму затоа поретко го слушаме од оние што живеат од продажба на креми.