Вучиќ ветува полициска реформа по случајот Нешовиќ – „нема тајкунска полиција”, но Србија има 20 години слични ветувања и многу малку реформи

На РТС, во емисијата „Четвртком у 9″, српскиот претседател Александар Вучиќ излезе со порака која во српската политика не се чита често: „Сите кои учествуваат во заштитата на криминалците мораат да си одат. Нема да имаме тајкунска полиција.” Слично звучење имаа десетици такви ветувања во последните дваесет години – но сега доаѓа со конкретни предлози.

„За нас не постојат оние кои се посилни од законот,” додаде Вучиќ. Тоа е реченица која во српски контекст значи многу повеќе од буквалното значење. Со оглед на тоа што во последните неколку месеци Србија се соочи со неколку случаи каде полицајци беа замешани во защтита на организирани криминални групи – вклучително и шокирачкиот случај на убиството на Александар Нешовиќ, чие тело беше откриено во буре, а главниот осомничен е поранешен полицаец – предлогот на Вучиќ доаѓа на најосетлив момент.

Конкретните реформи кои ги најави: задолжително пријавување на сите контакти на полицајците со информатори, и автоматско отпуштање на оние кои се сретнале со информатори без претходно поднесен извештај. Тоа е техничка регулатива која во теорија треба да го попречува формирањето на „двојни” односи меѓу полиција и криминал – но во пракса, секој кој работел во овие структури знае дека закон без вграден систем за контрола, не работи.

Прашањето е дали ова е политичко ветување или вистинска реформа. Во српскиот политички систем, разликата меѓу двете е историски многу мала. Но факт е дека случајот Нешовиќ е пресвртница: тоа не е само едно убиство, тоа е симптом на нешто поголемо што сите знаат, а никој не сака јавно да го каже – дека некои сегменти на српската полиција со години играат на две страни.

Дали ваква реформа ќе помине низ Парламентот? Можеби. Дали ќе се спроведе? Многу зависи од тоа кој ќе има политичка волја да се судри со полициските синдикати – кои во Србија се пораздробени, моќни и со долготрајни мрежи во казнените апарати. Вучиќ, кој ја има моќта да придвижи закон, сега треба да докаже дека има и волја да го одржи кога ќе му се противи неговата структура.