Прекинот на огнот меѓу САД и Иран траел колку траел – и токму додека дипломатите зборуваа за траен договор, американските воени сили уништиле два ирански чамци кои наводно се обидувале да постават мини во Хормузскиот теснец. Истовремено, се потврдува нова серија удари по ирански системи за противвоздушна одбрана откако тие отвориле оган по американски авиони.

Хормуз е грло на светската економија. Низ него поминуваат околу 20 проценти од светското производство на нафта и значителен дел од течниот гас. Кој било воен инцидент во овие води ги крева цените на нафтата, паника на берзите и сериозни прашања кај производителите во Европа и Азија. Балканот – кој увезува скоро сè – е директно засегнат.

Американската централна команда тврди дека ударите се „одбранбени, не ескалациски”. Тоа е стандардна формулација која ништо не одговара – бидејќи разликата меѓу одбрана и ескалација во овие услови ја одредуваат токму оние кои отворија оган. Иранците не реагираа официјално, ама локални извори јавуваат за експлозии во близина на Бандар Абас, главното пристаниште на Иран на Заливот, со жртви меѓу Чуварите на револуцијата.

Државниот секретар Марко Рубио рече дека потенцијалниот договор со Иран „може да трае повеќе денови”, но дека отворениот Хормуз останува „суштински приоритет” за Вашингтон. Преводот: ние ќе го држиме отворен, а вие можете да ни помогнете или да трпите. Тоа е јазикот на силата, не на дипломатијата.

Прашање за Балканот: ако цените на нафтата скокнат за 15 проценти следната недела (а тоа не би било изненадување), кој ќе ги покрие тие трошоци? Македонското семејство со ниско-просечен приход? Македонските превозници? Не, ние сме на крајот од ланецот. Ние плаќаме последни, и плаќаме повеќе.

Прекинот на огнот – ако постоел воопшто – сега е напукнат. Прашањето не е дали ќе има нова војна, туку дали мала ескалација може да биде задржана пред да израсне во голема.