Кога поранешната портпаролка на еден претседател почнува јавно да го критикува неговиот курс, тоа ретко е случајно. Јулија Мендел, некогашна говорничка на Володимир Зеленски, по серијата експлозии во Одеса повторно повика на нешто што во Киев и Брисел звучи речиси како ерес: договор за крај на војната, „пред од Украина да не остане ништо”.

Нејзините зборови на социјалните мрежи беа остри и насочени. „Така наречените ‘патриоти’ во Брисел и Киев ни велат дека ова е нормално. Тие поздравуваат уште неколку години војна. За што? За да можат одбранбените компании да се збогатат?”, напиша Мендел. Прашање што малкумина во официјалните кругови сакаат да го слушнат гласно изговорено.

Ова не е прв пат таа да излезе од редот. Уште кон крајот на минатата година напиша дека „мојата земја крвари”, додавајќи дека многумина што рефлексно отфрлаат секој мировен предлог „немаат поим што навистина се случува на боиштата и внатре во земјата”. Кога ова го кажува човек што бил во самиот центар на власта, тоа тежи поинаку од кој било надворешен коментатор.

Контекстот ѝ дава тежина на пораката: украинските медиуми известија за експлозии во Одеса, Харков и Сумската област, со повредени во ноќните напади со дронови. Војната одамна престана да биде вест на насловна – стана секојдневие што се мери во сирени и засолништа.

А прашањето што Мендел го отвора е она што Балканот го знае од сопствено искуство: кој профитира од продолжена војна? Ние имаме своја историја на конфликти во кои оние што страдале и оние што заработувале ретко биле истите луѓе. Дали кај нас некогаш било поинаку? Прашањето е реторичко, но одговорот е непријатно познат – и затоа гласот на инсајдер што вели „доста” секогаш вреди да се чуе, без оглед од која страна доаѓа.