Поранешна фабрика за кочии во Хаг, 1.000 квадрати и девет месеци работа: домот на Лита Кабелут, најскапо котираната жива шпанска уметница

Сарињена, Барселона, Хаг. Лита Кабелут е родена во многу скромно семејство во Сарињена кај Хуеска, детството го поминува во Барселона, каде што ја посвојува едно семејство, а на 19 години добива стипендија за Gerrit Rietveld Academie во Холандија. Денес, според „Форбс“, таа е најскапо котираната жива шпанска уметница на меѓународниот пазар и меѓу првите тројца во земјата, без разлика на полот. Повеќе од четири децении живее во Холандија.

„За мене, да бидеш уметник не е избор“, вели таа. Првата лекција ја добила во Прадо, на посета со мајката, пред „Трите грации“ на Рубенс и „Црните слики“ на Гоја. Денес има почесен докторат од Универзитетот во Барселона, за чија 575-годишнина создала дело, и орден на Изабела Католичка. Домот не изгледа како на некого што сака да се покаже. Изгледа како на некого што собира.

Фабрика за кочии од 1.000 квадрати

Куќата во Хаг е поранешна фабрика за кочии што требало да стане станови. Кабелут го презела просторот и за девет месеци го претворила во дом, ателје и градина, на околу 1.000 квадрати. Распоредот е јасен: станбениот дел, па двор, па светло ателје опкружено со градини. Вредноста била во она што веќе стоело таму. Колку стари индустриски згради на Балканот чекаат багер наместо ваква замисла?

Дворот го чуваат бронзени скулптури инспирирани од Еос, омилениот хрт на кралицата Викторија, а меѓу зеленилото стојат фотелји со портокалови перници. Езерцето е украсено со минерали и аголни парчиња од мадридскиот Растро. Тој детал вреди да се запомни: големиот ефект често доаѓа од пазар за старудии.

Дневната соба е еклектична и рустична, со камин до кој се пристапува од две страни и со делото River Song, и е местото каде што се собираат во зима. Во друга просторија стојат делото Ready for the day, скулптура на лав и венецијански свеќник од 19 век. Собата со тибетската маса ја чува колекцијата антиквитети и делото Eliot’s Desk. Кујната е најдрска: огледало, цвеќиња во есенски тонови и мијалник направен од саксија. Во трпезаријата, зад масата, стои обоена полица.

Спалната соба е облечена во ткаенини Fortuny, кои, вели, ја фасцинираат. Собата за гости има црвен кревет, а мијалникот во бањата стои под огледало во холандски стил од 16 век. Ходникот е полн со скулптури. Букетите и цветните аранжмани ги прави самата Лита.

Ателјето и избраното семејство

Вистинскиот центар е преку дворот. Во ателјето се The Fisher, штотуку завршена, Impressions of Assia и Tito. Соработничките Вирхинија Виљалобос, Марта Хил и Кристин Рипхаген таа ги нарекува свое избрано семејство. Ниту едно од децата не живее тука, но куќата е местото каде што семејството се среќава.

Патот назад кон Гоја

Кралицата Летисија ја отвори нејзината изложба во Кралската академија Сан Фернандо, институција што ја водел Гоја. Насловот, „Бедно човештво, вината е твоја“, е земен од негова графика, а делата разговараат со неговите Disparates. „Беше огромна чест“, вели Кабелут. Изложбата привлекла многу млада публика, а сега е во музејот JAN во Холандија.

Следува голем проект на почетокот на 2027, сè уште без детали, и изложба во Сарагоса во 2028, во проширениот музеј Гоја, за двестегодишнината од смртта на сликарот. „Има важен емотивен товар, бидејќи моите корени се таму“, вели таа. Девојчето што стоело пред Гоја во Прадо се враќа кај него со своите платна.