Evropa është kontinenti që po ngrohet më shpejt në botë. Shifra është e rëndë: 2,4 gradë celsius mbi nivelin parainsdustrial - dyfishi i mesatares botërore prej 1,4 gradë. Në disa rajone - Evropa Lindore dhe Juglindore, Alpet - temperatura rritet me 0,5 deri në 1 gradë në dekadë. Në Spicbergen, rasti më ekstrem, kjo është 1,5 deri 2 gradë në dekadë.

Arsyet janë tre, dhe të gjitha të lidhura. E para: shkrirja e akullit të Arktikut. Sipërfaqet e errëta të oqeanit dhe tokës që zbulohen nën akullin që shkrihet, thithin shumë më shumë energji diellore se akulli reflektues. Kjo krijon një cikël vetëperforcues ngrohjeje - i njohur si "efekti albedo". Arktiku tashmë është ngrohur me 3,2 gradë mbi nivelin parainsdustrial.

Arsyeja e dytë, paradoksale: zvogëlimi i aerosoleve. Që nga vitet '80, Evropa me rregullore më të rrepta ekologjike ka zvogëluar ndjeshëm emetimet industriale të grimcave në ajër - dhe kjo është mirë për shëndetin e njerëzve dhe për cilësinë e ajrit në qytete. Por të njëjtat grimca më parë reflektonin energji diellore. Më pak aerosole = më shumë diell që arrin në tokë. Ajër i pastër, planet më i ngrohtë.

E treta: kupola e nxehtësisë - një formacion barometrik me presion të lartë atmosferik që mban ajër të nxehtë nga Afrika e Veriut mbi Evropën Perëndimore dhe bllokon sistemet më të ftohta atlantike. Kjo është arsyeja pse periudhat e të nxehtit veror janë më intensive dhe më të gjata se para 20 vjetësh.

Pasojat tashmë janë të dukshme. Vitin e kaluar në Evropë vdiqën të paktën shtatë njerëz nga goditja e nxehtësisë gjatë një gare dhjetë kilometra në Paris. Britania e Madhe arriti 34,8 gradë, Franca 36, Portugalia 40. 11 vite radhazi janë më të nxehtit ndonjëherë të matur. Ballkani? Nuk ka arsye të kursehet. Verërat maqedonase mbi 40 gradë me net mbi 25 janë normalja e re, jo ekstremi.

Çfarë vijon? Sipas Ben Klarkut nga Imperial College London: "Ndërsa akulli shkrihet, përthithja e nxehtësisë intensifikohet, gjë që i ngroh edhe më shumë ujërat." Përkthim për lexuesin: kjo nuk po ndalet, vetëm po përshpejtohet. Të gjitha bisedat politike për politikat klimatike po zhvillohen brenda kornizave që realiteti i ka thyer tashmë. Dhe kjo nuk është "alarmizëm" - kjo është ajo që e tregon termometri.