Grenlanda ka rreth 56.000 banorë dhe më shumë akull se rrugë. Dhe pikërisht ai ishull tani bëhet vendi ku Uashingtoni, Kopenhaga dhe Nuku merren vesh për ushtrinë - me një nënshkrim që, sipas burimeve, duhet të bjerë të martën, ndërsa liderët botërorë janë mbledhur në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së. Koha nuk është e rastësishme. Gjëra të tilla nuk nënshkruhen kur askush nuk shikon, por pikërisht kur të gjithë shikojnë.

Bëhet fjalë për dy baza të vjetra nga Lufta e Ftohtë në jug të ishullit. Njëra është në Narsarsuak, një vendbanim me disa dhjetëra banorë, ku baza amerikane Blui Uest Van u mbyll në vitet pesëdhjetë. Tjetra është në Mestersvig, të cilën sot e përdor patrulla Sirius - njësi speciale daneze që lëviz me qerre qensh. Nëse kjo ju tingëllon si detaj nga një shekull tjetër, kjo është sepse vërtet është. Tani në atë peizazh vjen prania ushtarake amerikane, ndërsa është planifikuar edhe në bregun lindor.

Marrëveshja që askush nuk e ka parë

Teksti i marrëveshjes nuk është publikuar. Tre burime të njohura me aranzhimin thonë se detajet nuk janë përfundimtare derisa dokumenti të nënshkruhet. Pra: dimë se diçka po nënshkruhet, dimë përafërsisht ku, por nuk dimë çfarë saktësisht shkruan në të. Sa herë e kemi parë këtë skenë në Ballkan - së pari komunikata, pastaj përmbajtja, nëse fare?

Danimarka ka linjën e vet të mbrojtjes në gjithë këtë dhe ajo është hartuar me kujdes: marrëveshja, pretendojnë nga Kopenhaga, e vendos sigurinë arktike nën çadrën e NATO-s, në vend që të jetë punë vetëm e Uashingtonit dhe Danimarkës. E përkthyer nga gjuha diplomatike në atë të zakonshme - nëse nuk mund ta pengojmë, të paktën le të ketë më shumë nënshkrues në dhomë. Kjo është taktikë e më të voglit, ndërsa më i vogli këtu është një vend anëtar i BE-së dhe i NATO-s.

Presioni që zgjat me muaj

Aranzhimi vjen pas muajsh presioni nga presidenti Donald Tramp, i cili disa herë foli hapur për kontroll amerikan mbi Grenlandën dhe nuk përjashtoi as forcën ushtarake as atë ekonomike. Kur ushtria më e fortë e botës thotë se „nuk përjashton“ opsione rreth territorit të një aleati, kjo nuk është pozitë negociuese - është kujtesë se kush e mban tryezën.

Shifrat nga e kaluara japin masën. Gjatë Luftës së Ftohtë SHBA kishin 17 objekte ushtarake në Grenlandë dhe mbi 10.000 njerëz. Sot mbetet vetëm baza hapësinore Pituffik me rreth 150 ushtarë amerikanë. Kjo do të thotë se kjo nuk është ndërtim nga zeroja - është kthim në një hapësirë që dikur u braktis sepse u konsiderua se nuk nevojitej më. Nëse dikush kthehet atje ku dikur iku, vlen të pyetet çfarë ka ndryshuar në llogari.

Ndërsa për ne këtu poshtë në jug historia ka një formë të njohur. Territor i vogël, interesa të mëdha, dhe një marrëveshje përmbajtjen e së cilës do ta mësojnë së pari gazetarët, e pastaj qytetarët. Ballkani e di atë sekuencë përmendsh. Dallimi është se në Grenlandë ka akull, ndërsa te ne kishte vetëm premtime se e gjithë kjo është „në interesin tonë“.