Gati katër milionë votues në Berlin dhe Meklenburg-Pomeraninë Perëndimore të dielën zgjodhën parlamente të re krahinore, dhe mbrëmja përfundoi me tërmet politik. E Majta (Die Linke) sipas projeksioneve është bindshëm partia më e fortë në Berlin, AfD përfundoi në vendin e parë në Meklenburg-Pomeraninë Perëndimore, dhe CDU e kancelarit Fridrih Merc në atë krahinë zbriti deri në kufirin e pragut zgjedhor.

Pesë përqind për partinë që drejton Gjermaninë

Sipas projeksionit të ARD-së në 19:57, CDU në Meklenburg-Pomeraninë Perëndimore kishte vetëm pesë përqind të votave, kundrejt 13,3 përqind në vitin 2021. Nëse konfirmohet, ai do të ishte rezultati më i keq i CDU-së në zgjedhje krahinore nga themelimi i Republikës Federale të Gjermanisë. As Berlini nuk dha lehtësim: 19,1 përqind, shumë nën 28,2 përqind nga zgjedhjet e përsëritura në 2023.

Merci nuk u përpoq t'e zbukurojë. „Rezultatin në Meklenburg-Pomeraninë Perëndimore nuk mund t'e zbukurojmë, kjo është katastrofë“, thau kancelari, duke pretenduar se CDU ishte „bluar“ në luftën e ashpëruar midis SPD-së dhe AfD-së. Me fjalë tjera: nuk është tek na, tek dy të tjerat është. Sa herë e kemi dëgjuar atë nga shtabet partiake ballkanike pas një mbrëmje zgjedhore?

AfD tashmë kërkon dorëheqje

Në shtabin e AfD-së rezultatin e pritën si konfirmim se partia po zë vendin që një kohë kishte CDU. „E shtypëm CDU-në si partia popullore udhëheqëse“, deklaroi bashkëkryetarja Alis Vajdel. Sipas „Bild“-it, të mbledhurit skanduan „Merci duhet të shkojë“, dhe bashkëkryetari Tino Hrupala hapur kërkoi dorëheqjen e kancelarit. Kandidati për kryeministër i Meklenburgut Lajf-Erik Holm rezultatin e lexon si mandat për të përpjekur të formojë pushtet dhe paralajmëroi thirrje partive të tjera për bisedime.

Vetëm se AfD, përkundër vendit të parë, nuk ka shumicë për qeveri të pavarur, dhe të gjitha partitë e tjera deri tani refuzuan koalicion me atë. Kjo nuk i pengon ambiciet: një nga kandidatët udhëheqës, Enriko Shult, paralajmëroi se në ndonjë zgjedhje të ardhshme AfD mund të jetë sa duhet e fortë për t'u nuk i duhet fare partner. Nga krahina në krahinë, ajo fjali gjithnjë e më pak tingëllon si fantazi.

Të dhënat e Infratest dimap për lëvizjen e votuesve janë veçanërisht të pakëndshme për CDU-në: AfD në Berlin marri një hyrje neto prej rreth 56.000 votuesish drejtpërdrejt nga CDU dhe edhe rreth 65.000 nga njerëz që më parë fare nuk kishin votuar. Pra nuk është vetëm rënie e përgjithshme - një pjesë e bazës së demokristianëve shkon drejt tek AfD.

Kancelar i paralajmërimeve

Merci doli para publikut pazakonisht herët për një mbrëmje zgjedhore dhe kjo në vetvete thotë sa i madh është presioni. Ai zgjat qysh nga zgjedhjet në Saksoni-Anhalt dy javë më parë, ku AfD pushtoi gati 44 përqind, dhe CDU rëzoi në rreth 17. Disa ditë para zgjedhjeve të gjithë tetë kryeministrat krahinorë nga CDU publikisht qëndruan pas tij. Dhe fakti se njerëzit udhëheqës të partisë ende në mbrëmjen zgjedhore duhet të bindin se „partia është e bashkuar, gjithçka tjetër do të ishte çmenduri“, si thau Karl-Jozef Lauman, është treguesi më i mirë se pikërisht nuk është kështu.

Pas foltores qëndronin flamuri gjerman dhe evropian, dhe në vetë foltoren logoja e CDU-së - kështu u shtrua pyetja a flet si kancelar apo si kryetar i partisë. Përgjigjen e dha vetë: „Reformat duhet të vijnë“, dhe atë do t'i zbatojë „si kryetar i CDU-së dhe mbi të gjitha si kancelar federal“. Reformat i quajti edhe „mjet kundër helmit autoritar“ që gjithnjë e më thellë hyn në shoqëri. Paradoksi, që e vuri re edhe „Tagesschau“, është se njeriu që kolegët e vetë partiakë në kampanjë e quanin „kancelar i paralajmërimeve“ tani përpiqet t'e ndryshojë atë imazh - me paralajmërime të re.

Koha si aleati i vetëm

Strategjia e Mercit tani është të fitojë kohë, dhe kalendari i ndihmon: deri në april 2027 nuk ka zgjedhje të re krahinore. Ai llogarit në ekonominë - qeveria pret që efektet e investimeve të mëdha të financuara me huamarrje dhe fonde të posaçme gradualisht të ndihen, dhe Merci ende në kampanjë folte për rritje prej 1,3 përqind në 2026. Problemi është se shifra për BPV nuk do të thotë që qytetari e ndien: kostot për energji, shëndetësi dhe pensione mbeten, dhe pikërisht reformat sociale muajt e fundit shkaktuan më shumë mosmarrëveshje. Sa kryeministra ballkanikë kemi dëgjuar duke thotë „ekonomia po rritet“ para votuesve që nga ajo rritje nuk shohin asgjë?

Dhe në Berlin u hap një pyetje krejtësisht e re: e Majta me 25,3 përqind u bë partia më e fortë në kryeqytet. Veterani Gregor Gizi e quajti atë pikë historike kthese dhe i përcolli partisë se tani duhet të marrë përgjegjësi për të gjithë Berlinin, dhe jo vetëm për votuesit e vetë. Ish-kryetari Mihael Miler nga SPD tashmë paralajmëron se një koalicion trepalësh i drejtuar nga e Majta do të ishte tejet i vështirë - ai vetë pesë vjet drejtoi një aleancë të tillë. Në Meklenburg përsëri, SPD-ja e kryeministres Manuela Shvezig me rreth 36 përqind përfundoi krejt afër AfD-së, dhe atë pasi në kampanjë u distancoi nga një pjesë e politikave të qeverisë federale, veçanërisht për pensionet. Kur partneri në pushtet distancohet nga ti për të mbijetuar, kjo është porosi për kancelarin që nuk kërkon as projeksion të ARD-së.

Të hënën mblidhet udhëheqësia federale e CDU-së, të martën grupi parlamentar në Bundestag. Merci nuk mund lehtë të shkarkohet - për votim konstruktiv të mosbesimit duhet shumicë absolute për një pasues - kështu që dorëheqja ose pyetja e besimit mbeten vendimet e tija. Këtë javë ndoshta do t'e mbijetojë. Sa javë të tilla i mbeten, është pyetja që asnjë në Berlin nuk e shqipton me zë.