Kur FBI ofron 200.000 dollarë shpërblim për informacione mbi një ish-agjente të vetë forcave të veta ajrore, nuk bëhet fjalë për një shpallje të zakonshme. Kjo është pjesë e një llogarie shumëvjeçare që ende nuk është mbyllur - dhe që në momente tensioni mes Uashingtonit dhe Teheranit merr peshë të re.

Objektivi është Monica Witt, ish-specialiste për kundër-spiunazh në forcat ajrore amerikane, që në vitin 2013 dezertoi në Iran. Në vitin 2019 u ngrit aktakuzë për spiunazh. Sipas prokurorisë, Witt i dorëzoi Iranit "një program informativ rreptësisht të klasifikuar" dhe identitetin e një oficeri amerikan të zbulimit - duke e ekspozuar atë njeri ndaj rrezikut të vdekjes.

Midis janarit 2012 dhe majit 2015, Witt gjoja i furnizonte autoritetet iraniane me "dokumente dhe informacione për mbrojtjen kombëtare të SHBA-së". Jo një herë. Jo dy herë. Në mënyrë sistematike, gjatë tre viteve. Si arriti të mbetet në funksion kaq gjatë është pyetje së cilës shërbimi amerikan i kundër-spiunazhit ende nuk i ka dhënë përgjigje publike - dhe kjo nuk është rastësi.

FBI në komunikatën e vet beson se Witt "ka të ngjarë vazhdon të mbështesë aktivitetet keqdashëse iraniane". Agjenti special Daniel Wierzbicki deklaroi se agjencia "nuk ka harruar" - fjali që mban edhe kërcënim, edhe frustrim. Dhjetë vjet kanë kaluar, paratë janë më të mëdha, por Witt është ende në Iran, nën mbrojtjen e regjimit.

Sipas prokurorisë, autoritetet iraniane i siguruan asaj "strehim, pajisje kompjuterike dhe mbështetje tjetër" pas mbërritjes nga SHBA. Katër shtetas iranianë janë akuzuar gjithashtu - për konspiracion dhe vjedhje identiteti. Ky është një model i qartë i punës operative të zbulimit: dezertim + mbështetje + shfrytëzim.

Për lexuesit ballkanikë historia ka një shtresë interesante. Rasti Monica Witt tregon se edhe shërbimet më të mëdha të zbulimit në botë mund të kenë një "krimb" brenda për kohë të gjatë - dhe ta zbulojnë vetëm kur është vonë. Pyetja se si kaloi ajo nga uniforma e Air Force në një strehim shtëpiak iranian për tre vjet është një histori me shumë boshllëqe të pashpjegueshme. Dhe pikërisht ato boshllëqe janë arsyeja pse kjo shpallje edhe dhjetë vjet më vonë rinovohet me një rritje të re të shumës.