Një kryetar që verifikon a mund të arrestojë një kryeministër të huaj - kjo tingëllon si teatër politik, dhe pjesërisht është. Por pas paraqitjes së kryetarit të ri të Nju Jorkut fshihet diçka më reale: një urdhër arresti nga një gjykatë ndërkombëtare që shumica e liderëve perëndimorë preferojnë ta heshtin.

Zohran Mamdani, kryetari i Nju Jorkut, deklaroi se po verifikon nëse administrata e tij mund të arrestojë kryeministrin izraelit Benjamin Netanjahu nëse ai vjen në qytet për Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së në shtator. Gjykata Ndërkombëtare Penale nxori një urdhër arresti për Netanjahun në nëntor 2024 për krime të pretenduara lufte në Gaza, ndër to edhe „uria si metodë lufte, vrasje, përndjekje dhe vepra të tjera çnjerëzore”.

„Vendi i tij është në Hagë”, porositi Mamdani në një podkast të Nju Jork Tajms, duke përsëritur qëndrimet nga fushata e tij e suksesshme për kryetar. Ai pranoi se nuk është i sigurt a ka autoritet ligjor t'i urdhërojë policisë së Nju Jorkut, e cila është nën kontrollin e tij, të ndalojë një lider të huaj, por vërtetoi se për këtë kishte biseduar me sektorin ligjor të qytetit. „Do të bëjmë gjithçka që na lejon ligji i Nju Jorkut”, tha ai.

Ekspertët ligjorë e vlerësuan një arrestim të tillë si „praktikisht të pamundur” dhe paralajmërojnë se mund të krijojë një përplasje të drejtpërdrejtë me pushtetin federal amerikan. SHBA nuk është anëtare e Gjykatës Ndërkombëtare Penale dhe nuk e njeh juridiksionin e saj. Presidenti Tramp në shkurt 2025 vendosi sanksione kundër gjykatës, duke pretenduar se ajo nuk ka autoritet as mbi SHBA-në, as mbi Izraelin.

Netanjahu i hodhi poshtë kërcënimet e Mamdanit në një paraqitje radiofonike, duke thënë se nuk është i shqetësuar dhe duke e akuzuar kryetarin se mbështet Hamasin - çka Mamdani e mohoi. Ambasadori izraelit në OKB, Dani Danon, e kritikoi Mamdanin duke iu referuar antisemitizmit në rritje në qytet, ndërsa ambasadori i Trampit në OKB, Majk Volc, kërcënimin e quajti „teatër i pastër politik”.

E megjithatë, pas teatrit shihet një lëvizje. Mamdani kujtoi se kundërshtimi i ndihmës për Izraelin po rritet edhe brenda vetë Partisë Demokrate - gati gjysma e demokratëve në Dhomën e Përfaqësuesve të mërkurën votuan për heqjen e 3,3 miliardë dollarëve ndihmë ushtarake. Masa dështoi, por vetë votimi tregon sa po hollohet mbështetja që dikur konsiderohej e paprekshme.

Për Ballkanin, ku qytetarët e dinë mirë çfarë do të thotë kur një gjykatë ndërkombëtare drejton gishtin nga lideri i dikujt, kjo skenë ka një shije të veçantë. Dallimi është se këtu gishti është drejtuar nga një aleat i shtetit më të fuqishëm në botë - dhe pikërisht për këtë urdhri, me shumë gjasë, do të mbetet vetëm në letër. Drejtësia, me sa duket, ka një peshë të ndryshme varësisht se kush ndodhet në bankën e të akuzuarit.