Kur lexon një titull se „nisi lufta mes Ukrainës dhe Polonisë“, fillimisht ndalesh dhe çuditesh. Luftë nuk ka. Ka diçka shumë më ballkanike: një grindje për historinë, për medaljet dhe për atë se kush i detyrohet kujt çfarë - e mbështjellë në një koment sarkastik për tanke dhe avionë.

Gjithë historia nisi nga simbolet. Presidenti polak Karol Navrocki ia hoqi presidentit ukrainas Volodimir Zelenski dekoratën më të lartë polake, Urdhrin e Shqiponjës së Bardhë. Shkaku: Zelenski mori pjesë në një ceremoni në nder të liderëve të UPA-s - Ushtrisë Kryengritëse Ukrainase, të cilën Polonia e konsideron përgjegjëse për masakrën e Volinit dhe vdekjen e dhjetëra mijëra polakëve gjatë Luftës së Dytë Botërore.

Këtu u përfshi edhe ish-kryeministri polak Leshek Miler me një repliké që ndezi titujt. „Meqë të gjithë duan aq shumë ta kthejnë atë që morën, le t'i kthejnë edhe MiG-ët, tanket dhe armët“, tha ai - me sarkazëm, jo si kërkesë. Pika e tij ishte e qartë: është e lehtë të kthesh medalje, e vështirë të pranosh sa ndihmë materiale ka marrë Ukraina nga fqinjët.

Për lexuesin ballkanik kjo skenë është dhimbshëm e njohur. Dy vende që janë aleate në letër, por nuk merren vesh se e kujt është e vërteta për të kaluarën e përbashkët. Sa herë e kemi parë të njëjtën gjë te ne - grindje për emrat, për heronjtë, për atë se kush e çliroi kë dhe kush e pushtoi? Historia e këtyre trojeve rrallë është libër i mbyllur; më shpesh është një plagë e hapur që çdo brez e gërvisht sërish.

Prandaj ia vlen të lexosh me kujdes. Nuk ka tanke në kufi, nuk ka asnjë plumb të shtënë mes Varshavës dhe Kievit. Ka vetëm diçka që Ballkani e kupton mirë: se betejat më të vështira mes fqinjëve nuk bëhen me armë, por me kujtime - dhe se aty nuk ka fitore të shpejtë për askënd.