Skip to content

Трамп во Пекинг кај Си: американско говедско назад на кинески пазар, Тајван „црвена линија“

1 мин. читање
Сподели

Доналд Трамп пристигна во Пекинг, и сцената беше точно онаква каква што медиумите ја предвидоа: помпа, црвени теписи, заборавени фотографи, и стрелање со фрази од двата лидери кои секој од нив има точно одредено публика на која се обраќа.

Самитот – првиот формален Трамп-Си во вториот мандат – се однесуваше на сè и на ништо: трговски односи, економска соработка, Иран, и на крај – Тајван. Со други зборови, секоја можна геополитичка тема била на маса, без ниту еден изненадувачки исход. Очекувано е дека ова е почеток, не финале.

„Конструктивната стратешка стабилност треба да биде позитивна стабилност, обележана пред сè со соработка, благонаклона стабилност со уредна конкуренција, нормална стабилност со управливи разлики и трајна стабилност со предвидлив мир,” рече Си Џинпинг. Дури и кинеските стандарди за дипломатски говор, оваа реченица е амбициозна по бројот на придавки.

Трамп беше многу пократок: „За мене е чест што сум со тебе. За мене е чест што сум твој пријател. Односите помеѓу Кина и САД ќе бидат подобри отколку некогаш.” Тоа е „Трампизам” во чиста форма – суперлативи без конкретика.

Но конкретиката се појави на еден потез – Кина повторно ги отвори експортните дозволи за американски преработувачи на говедско месо. Ситна на хартија, но симболична: ова беше еден од првите потези на „трговската војна” во првиот Трампов мандат, и сега се преоблекува како „гест на добра волја”. Земјоделците на средниот запад, кои го избраа Трамп, ќе го видат тоа.

Тајван остана главната неразрешена тема. „Тајван е најважното прашање во кинеско-американските односи,” рече Си. „Ако се ракува правилно, билатералните односи можат да задржат целокупна стабилност. Во спротивно, двете земји може да се соочат со конфликти, дури и судири.” Тоа е црвена линија, изречена пред медиумите, без нијанси.

За Балканот – и за цела Европа – значајното не е она што се кажа, туку тајмингот. Истовремено со самитот, Русија спроведе еден од најголемите ракетни напади над Киев. Зеленски јавно ја поврза акцијата со посетата: Москва не сака успешен Трамп-Си, бидејќи тоа може да го намали тежноста на Русија како „геополитички фактор”. Кина игра на двете страни. САД се обидува да го разделат тоа.

На крајот, единствен прашање со кој завршуваат сите такви самити: што може да тргне погрешно? Тајван. Економска криза. Технолошки одквачен. Сè може. И двајцата лидери знаат – но ниту еден нема интерес јавно да го каже.