Залужни пред Зеленски по доверба, но не и на гласачкото ливче: кој ќе го наследи претседателот во Киев?

Мандатот на Володимир Зеленски требаше да заврши во 2024 година, но украинскиот закон забранува претседателски избори додека трае воената состојба. Американскиот магазин Newsweek сепак веќе ја прави листата на можни наследници – и на неа се четири имиња што Киев ги знае напамет.

Тоа се поранешниот врховен командант на украинската војска Валериј Залужни, шефот на Претседателскиот кабинет Кирило Буданов, поранешниот министер за одбрана Михајло Федоров и некогашниот претседател Петро Порошенко. Дел од руските медиуми потенцираат дека Буданов и Порошенко се на руските листи на лица означени како терористи и екстремисти – но тоа е руска правна класификација, а не меѓународно признание.

Генералот води по доверба

Залужни, кој денес е амбасадор во Велика Британија, според истражувањето на социолошката група Rating има најголема доверба меѓу сите споменати политичари. Во анкетата спроведена од 3 до 5 октомври 2026 година, на Залужни му веруваат 64 отсто од испитаниците, а на Зеленски 53 отсто.

Но довербата и гласот не се исто. Во хипотетичкиот прв круг на претседателските избори Зеленски би добил 22,9 отсто, а Залужни 20,2 отсто. Луѓето му веруваат повеќе на генералот, а сепак гласачкото ливче сè уште малку го фаворизира актуелниот претседател. Колку пати сме виделе воена слава да се претвора во политички капитал – и колку често таа слава издржува кога ќе почне вистинската кампања?

Буданов, Федоров и Порошенко

Буданов, поранешниот шеф на украинското воено разузнавање, има доверба од 53 отсто – колку и Зеленски – но во хипотетичкиот прв круг добива само 6,7 отсто. Федоров, поранешниот министер за одбрана, има поддршка од 7,6 отсто. Во август тој повика да се размисли за можноста избори да се одржат и за време на воената состојба, што предизвика политички реакции во земјата.

Порошенко, претседател од 2014 до 2019 година и лидер на опозициската партија Европска солидарност, останува фигура со тежок товар. Неговите резултати покажуваат ограничена поддршка: му веруваат 24 отсто, а не му веруваат дури 70 отсто од испитаниците. Во првиот круг би добил 7,6 отсто. Порошенко во Украина се соочувал со кривични постапки и санкции.

Избори само со примирје

Сето ова е засега само игра на анкети. На 11 октомври Зеленски изјави дека е подготвен да организира избори ако Русија се согласи на целосно примирје од 60 дена. Кремљ веќе следниот ден го одби предлогот, со образложение дека Москва сака сеопфатен и долгорочен мировен договор, а не само привремен прекин на огнот.

Така, прашањето кој ќе седне на столот во Киев не го решава ниту Newsweek, ниту анкетата. Го решава денот кога ќе замолкне оружјето – а тој ден засега не го гледа никој.