Азовското Море, тоа плитко продолжение на Црното Море што со векови беше руско задно двориште, оваа недела стана место каде Русија повеќе не командува. Украински дронови ги нападнаа руските бродови до тој степен што Москва беше принудена да го запре сообраќајот низ морето – удар што ја слабее руската логистика, ја изолира Крим и заканува на извозот на клучни стоки.

Командантот на украинските дрон-сили Роберт Бровди соопшти дека за само девет дена се погодени 116 руски пловила во Азовското Море. Одговорот на Русија беше да ги затвори двата најважни премини – каналот Дон-Азов и Керченскиот теснец. Сателитските снимки покажуваат долги колони бродови што чекаат, заглавени, без излез.

Од воена во економска блокада

Украина сè почесто ги гаѓа танкерите од руската „сенишна флота” што превезуваат гориво под санкции. Но блокадата на Азов удира многу пошироко – под удар се и извозот на пченица и на сончогледово масло. Институтот за проучување на војната ги опиша ударите како „нова фаза” што го отсекува окупираниот Крим и ги прекинува руските поморски рути за нафтени деривати и жито. Командантот Јевген Карас беше директен: отсекувањето на целата логистика стана „проблем што Русите не можат да го решат”, а притисокот, вели, допрва ќе се засилува.

Тука приказната престанува да биде само руско-украинска. Русија обезбедува околу една петтина од светскиот извоз на пченица, а околу 25 отсто од тоа поминува токму низ Азовското Море. Аграрниот аналитичар Андреј Сизов предупредува дека подолготрајниот прекин може да ја чини Русија милијарди. Фјучерсите на пченица веќе скокнаа поради кризата. А кога скокаат цените на пченицата на светските берзи, сметката на крајот доаѓа и до пекарата на аголот – и кај нас.

Москва, се разбира, го нарекува тоа тероризам. Шефот на руската дипломатија Сергеј Лавров изјави дека „дури и пиратите го задржуваат пленот”, обвинувајќи ги Украинците дека дејствуваат по принципот „ниту за нас, ниту за другите” – само за да нанесат штета и страв. Украина тврди дека гаѓа исклучиво воени цели.

Иронијата е тешка. Азовското Море беше витална врска што ја поврзуваше јужна Русија со светските пазари преку Црното Море. По распадот на СССР, Москва и Киев во 2003 година се договорија за заедничко право на пловидба – договор што Русија го прекрши штом го анектираше Крим во 2014 година. Дваесет и две години подоцна, истото тоа море ѝ се враќа на Русија како бумеранг. Кој рекол дека геополитиката нема памет?