Иран ѝ порача на Бугарија да не станува „соучесник во агресија и воени злосторства” ако дозволи американски воени авиони да слетаат на нејзина територија. Порака до сосед на Балканот – до земја членка на ЕУ и на НАТО, на неколку стотици километри од Скопје.

Поводот е конкретен. Бугарија најави дека ќе бара парламентарно одобрение за стационирање на до осум американски авиони за дополнување гориво во воздух на воената база Безмер, околу 260 километри југоисточно од Софија. Авиони-цистерни не пукаат сами по себе – но тие се она што им овозможува на борбените и бомбардерските авиони да летаат подалеку и подолго. Иран одлично знае што значи тоа.

„Секаква бугарска соработка што ќе овозможи американски операции против Иран би претставувала соучесништво во агресија и воени злосторства”, изјави портпаролот на иранското Министерство за надворешни работи Есмаил Багеи. Тој ја повика Софија да избегне да стане „соучесник на агресорите и на оние што го кршат правото”.

Реториката е остра, но прашањето под неа е сериозно: колку една мала балканска земја навистина одлучува за својата територија кога поголемите играчи ја бараат како логистичка станица? Бугарија официјално одлучува преку сопствениот парламент. Но одлуката се носи под притисок од две страни – од Вашингтон, кој бара пристап, и од Техеран, кој се заканува со последици.

За читателот овде, географијата е доволно јасна за да не треба да се објаснува. Кога Блискиот Исток и голема сила се судираат, а сцената за нивниот судир станува воена база во соседството, никој на Балканот не гледа на тоа како на далечна вест. Ова го знаеме напамет – малите земји ретко ги бираат војните во кои се вовлекуваат.