На безбедносниот форум во Сингапур, познат како Шангри-Ла дијалог, јапонскиот министер за одбрана Шинџиро Коизуми ги отфрли кинеските обвинувања за јапонски милитаризам – и веднаш ја сврте топката назад. Според него, вистинската загриженост не е јапонската војска, туку „земја која има огромен арсенал нуклеарно оружје”. Дипломатски речник за: Кина.

Зад зборовите стојат бројки. Јапонскиот воен буџет надминува 9 трилиони јени, односно околу 57 милијарди долари – со рекорден раст дванаесет години по ред, што го приближува Токио до целта на НАТО од 2 проценти од БДП. Парите одат во ракети земја-брод, дронови и подводни возила. За земја која по Втората светска војна се обврза на пацифизам, тоа е тивка но јасна промена на курсот.

Коизуми инсистираше дека Јапонија работи со „висока транспарентност” и дека целта е одбрана, не војна. Но историјата меѓу двете земји е тешка – кинеската меморија на јапонската инвазија од минатиот век е жива, а Пекинг постојано предупредува против јапонската „ремилитаризација”. Тензиите ескалираа кога јапонската премиерка наговести дека земјата би можела самостојно да се брани во случај на напад врз Тајван.

Интересно е што и во самата Јапонија постои отпор. Низ земјата се одржуваат антивоени протести, а домашната дебата за напуштањето на повоениот пацифизам е сè поостра. Не сите Јапонци сакаат нивната земја повторно да биде воена сила – спомените за тоа каде води таа патека сè уште се пренесуваат низ генерации.

За нас на Балканот, гледката на две моќни држави кои се обвинуваат меѓусебно за милитаризам додека и двете трупаат оружје, е до болка позната. Секој се вооружува „од одбрана”, секој е „транспарентен”, и секој го гледа другиот како закана. А кога сите се вооружуваат во име на мирот, прашањето е само кој прв ќе го изгуби трпението.