Германските политичари не одбија. Тоа е првото нешто кое треба да се запише. Владимир Путин предложи поранешниот канцелар Герхард Шредер – неговиот личен пријател со повеќедецениска врска со Кремљ – да биде посредник во разговорите помеѓу Москва и Европската унија. И во Берлин дебатата започна одма.

Спорот не е технички. Спорот е морално-политички. Кога во 2024-та-„Северниот ток 2″ се истражуваше за саботажа, името на Шредер не беше далеку од насловите. Тој по канцеларството работеше во руски енергетски компании. Тој ѝ се спротивстави на западните санкции по 2022-та. Тој, накратко, е сè она што Брисел денес го избегнува. И токму затоа Путин го предложува.

Социјалдемократот Ралф Штегнер вели дека би било „непромислено” таква можност да се отфрли. Според него, ако Шредер може да отвори канал кон Москва, Европа не смее да го испушти. Поранешниот шеф на парламентарната група Ролф Минзених зборува слично – со резерви, но без одбивање.

Фабио де Маси од Сојузот на Сара Вагенкнехт оди уште подалеку – велејќи дека Берлин направил голема грешка што не ги искористил врските на Шредер со Москва порано. „Можеше да се отвори канал на комуникација уште пред години.”

Од германската влада, скептицизам. Од Европската комисија – прецизен и остар одговор. Кајса Калас, шефицата на ЕУ дипломатија, повеќе од јасна – предлогот на Путин е „циничен”. Брисел не сака да го легитимизира Шредер. Но самиот факт дека дебатата го стигна Бундестагот значи нешто – и Москва тоа го знаеше пред да го поднесе предлогот.

Што е играта на Путин? Едноставна. Не очекува дека Шредер ќе биде прифатен. Очекува дека самиот предлог ќе го раздели Берлин. Дека ќе ги тестира црвените линии. Дека ќе го отвори прашањето – до каде Германија сака да оди без преговарачка маса. И – очигледно – функционира.

За Балканот ова е стара лекција. Кога диктатор предложи пријател за преговарач, не става предлог. Става маркер на кој ќе тестира кој се претвора со кого. Балканската историја знае премногу такви маркери – сите завршуваат со едно те исто, со некој кој вели „ние одбравме мир”, а историјата му пишува за тоа што го прифатил.