Три години по ред државните ревизори го пишуваат истото. Германска болница има дванаесет активни судски случаи против Фондот за здравствено осигурување и бара 433.771 евро – неплатени фактури за лекување на македонски пациенти во странство. Три извештаи, иста забелешка, ист резултат.

Вкупно, Фондот се соочува со 21 тужба во земјата, во вредност од околу 286,6 милиони денари. Тоа е износ што не се појавува во ниту едно соопштение за успеси на здравствениот систем.

Милијардите што институциите си ги должат меѓусебно

Најголемата бројка во ревизијата на ДЗР за работењето на ФЗО во 2024 година не доаѓа од болниците. Доаѓа од самата држава.

Министерството за здравство до крајот на 2024 година не му уплатило на Фондот околу 2,136 милијарди денари – околу 35 милиони евра – за неосигурените граѓани. ПИОМ, пак, нередовно ги уплаќа придонесите за пензионерите. Неплатените придонеси во целина достигнуваат 8,4 милијарди денари.

Ревизорите пишуваат дека ненавремената уплата на средства влијае врз ликвидноста на Фондот. Преведено: институција која им должи на болниците затоа што други институции ѝ должат нејзе. Пингпонг со јавни пари, а на крајот од синџирот стои пациент кој чека услуга.

Седумнаесет од четириесет и две ИТ-места

Дел од наодите се неверојатно конкретни. Фондот има систематизирани 42 работни места во ИТ-секторот. Пополнети се 17. Останатото се надоместува со надворешни изведувачи – иако кодот на системот е сопственост на Фондот.

Политиката за информациска безбедност не е менувана од 2014 година. Не постои план за континуитет во случај на хаварија. Модулот за следење на лекувањето во странство се користи недоволно, а податоците се внесуваат откако лекувањето веќе завршило, наместо во реално време.

Од 362 барања за лекување во странство, кај 39 не бил испочитуван законскиот рок од 45 дена. За човек што чека одобрување за операција надвор од земјата, тие денови не се статистика.

Пари што никој не ги побарал назад

Ревизорите утврдиле и дека околу половина од вкупните аванси се однесуваат на периодот од 2014 до 2023 година, за кои конечни фактури воопшто не се добиени или средствата не се вратени. Ненаплатени побарувања од странски здравствени установи изнесуваат 296 милиони денари. Има и 194 активни стечајни постапки со побарувања од над 619 милиони денари, со нецелосна евиденција за имотот стекнат преку нив.

Секој од овие наоди поединечно може да се објасни. Заедно, тие опишуваат систем кој знае колку му должат, знае кому му должи, и нема механизам ниту да наплати ниту да плати навреме.

А најмногу боли она што е најмалку спектакуларно: ревизорите ова го пишуваат трета година по ред. Ако извештајот не менува ништо, кому му служи?