Основното јавно обвинителство за гонење организиран криминал и корупција веќе шест месеци води предистрага за сомнежи дека во Кабинетот на претседателката Гордана Сиљановска-Давкова може да се случило неовластено извлекување податоци. Тоа што изгледа дека е поверливо: оваа предистрага можно водеше Македонија во дипломатски скандал со некој од нашите соседи или со некој со кој имаме сензитивни кои разузнавачки кругови.

Приказната почна со анонимна кривична пријава поднесена до Обвинителството во декември минатата година, потпишана од „група вработени во МВР”. Во неа се тврдело дека во компјутерскиот систем на претседателскиот кабинет се копирале и енкриптирале (шифрирале) податоци, и постои сомневање дека тие можеле да завршат кај странски разузнавачки служби.

Под сомнение се наоѓа ИТ-администратор во Кабинетот, кој наводно бил поврзан со разузнавачка служба. Во пријавата биле споменати и други функционери од Кабинетот и од Агенцијата за разузнавање, за кои постојат сомнежи дека можеби учествувале во прикривање докази.

Обвинителството издаде наредби за пребарување на компјутерски системи и за екстракција (вадење) на податоци од компјутери доставени од Кабинетот. Сè уште, од МВР, нема извештај дека шифрираните податоци се декодирани. Тоа значи: знаеме дека биле копирани, ама не знаеме точно што содржат.

Овој случај бара внимателна работа. Прво – тоа е сомнеж, не утврдена вина. Анонимна пријава не е доказ. Предистрага не е обвинение. Но политичкиот терен на кој се ова случува, како и времето, не може да се игнорира.

Што бара балканскиот контекст? Македонските институции имаат хроничен проблем со внатрешна безбедност на сензитивни податоци. Тоа го знаат сите министри кои на старт на мандатот добиваат брифинг за тоа како работат странските разузнавачи во регионот. Од Скопје до Сараево, од Подгорица до Тирана, нашите кабинети се бави под микроскоп на странски сили – руски, турски, кинески, западни, балкански. Прашањето не е дали се случува. Прашањето е кој и колку време веќе се случува.

Овој случај, дури и ако заврши без обвинение, треба да доведе до системски ревизии на ИТ-безбедноста во највисоките државни институции. А медиумите треба внимателно да работат – јавна хистерија ја заменува проверката со пресуда. Тоа на крај ниту едни ниту други не им помага.