Крај на април – снег на Златибор и Копаоник. Во Србија. Во Босна делови покриени. На македонските планини – дожд и температури кои потсетуваат на октомври. Дедо Април триста умишта има, велат луѓето. Оваа година ги покажува сите.

Метеоролошките екстреми не се случајни. Низа аномалии се тренд од 2019 година – летниот дождови, зимата без снег, или како оваа година: пролет која зима. Брзото менување на климата ја нарушува синхронизацијата на годишните времиња. Не е тоа само анегдотски – тоа има директна цена за земјоделството.

Овошните дрвја кои почнаа да цветаат пред две недели сега се загрозени. Студ во ова време значи помал род на череши, кајсии, праски. Балканските земјоделци, кои веќе се борат со субвенции, увоз и нелојална конкуренција, ова им е уште еден удар.

Во Скопје денеска беше дожд. Во планините над 1.500 метри – снег. Метеоролозите предупредуваат дека и 1-ви мај нема да биде “сончаниот ден” на кој граѓаните го очекуваат – со скара, излет, прв пикник. Топлокалориските комбинации се затварат пред да почнат.

Историски, балканската пословица “Дедо Април триста умишта има” се однесуваше на хаотичното време од 1-ви до 30-ти април. Крајот на април беше веќе пролет. Во 2026 година, пословицата се подолжи. Сега 30-ти април може да биде есен. И никој не ни знае дали утре ќе дојде сонцето или ќе паѓа снег.

Тоа е симболот на нашето време. Несигурност, нерасположение, и климатски одлуки кои се правеа во далечни земји преди децении – а сметката стасува до Скопје денес. Кога се присетуваме за времето како што беше “порано” – тоа не е само сентиментализам. Тоа е признание дека нешто се случило што не разбираме целосно. И сите ние, како балкански граѓани, само сме сведоци.