ВМРО-ДПМНЕ повторно ја вади истата теза, овојпат спакувана како прашање за уставни измени: додека, велат, европските институции го фалат напредокот на Македонија, единствено опозицискиот лидер Венко Филипче бара уставни промени како единствена реформа – и тоа, тврдат, на иста линија со бугарскиот претседател Румен Радев.

Партијата на власт се повикува на признанија од Брисел – споменува дека претседателот на Европскиот совет и Комисијата ја гледаат Македонија како регионален лидер со резултати. Од таму ја гради и поентата: ако Европа е задоволна, зошто опозицијата инсистира токму на уставни измени, прашање што историски за многу Македонци значи отстапка под притисок.

Реториката оди и подалеку. Филипче е наречен „агент” на Радев, спремен на национални и идентитетски компромиси, а уставните измени се споредуваат со договорот за името на Зоран Заев – дури и како „поголемо предавство”. Тоа е јазик што ги знаеме од секоја предизборна сезона: спротивната страна не е само погрешна, туку национален непријател.

Тука вреди скептичноста на двете страни. ВМРО-ДПМНЕ зборува како власт пред можни избори и има јасен интерес од оваа рамка – да се претстави како бранител на идентитетот, а опозицијата како закана. Тоа не значи дека прашањето за уставните измени е небитно; напротив, тоа е едно од најтешките што Македонија ги има. Но кога сложено државно прашање се сведе на етикета „агент”, губитник е дискусијата сама по себе.

Прашањето што гласачот треба да си го постави не е кој кого нарекол предавник, туку нешто потешко: што всушност бараат уставните измени, кој има корист од нив, и што Македонија добива или губи во секој од сценаријата? На тоа прашање ниту едно соопштение – ни на власта, ни на опозицијата – не дава искрен одговор. А додека етикетите летаат, токму тоа прашање останува без вистинска расправа.