Во едно мало село на северозападот на Албанија, околу 200 демонстранти на 13 јуни ја срушија металната ограда и бодликавата жица околу градилиште за луксузен ресорт. Викаа „Револуција” додека ги тргаа бариерите и покрај полицијата. Приказната звучи локално, додека не се види кој стои зад проектот – фирмата Affinity Partners, поврзана со Џаред Кушнер, зетот на Доналд Трамп.

Жителите на селото Рјола тврдат дека земјата им е одземена од 200 семејства. „Протестите нема да запрат додека жителите на Рјола не бидат обештетени”, изјави еден од сопствениците. Протестот доби име по фламинзите што живеат во заштитеното природно подрачје каде што се планира ресортот – крај островите Зврнец и Сазан на јадранскиот брег. Оттаму и името „фламинго-револуција”.

Но зад еколошката приказна стои нешто многу поголемо за иднината на Албанија. Европската комисија ја предупреди земјата дека проектот директно ги загрозува стандардите за членство во ЕУ – заштита на животната средина, на птичите живеалишта и на дивиот свет. Брисел бара Албанија да ги поништи измените на законите за заштитени подрачја и да го укине законот за стратешки инвестиции што го овозможил проектот. Говорител на Комисијата порача дека земјата мора „целосно да се усогласи со европското законодавство за животна средина” и тоа „без одлагање”.

И тука е сликата што целиот Балкан добро ја познава. Од една страна, странски капитал поврзан со моќно американско семејство, со закони скроени токму за да помине проектот. Од друга, луѓе што тврдат дека им е одземена земјата, и природа што нема кој да ја брани освен селаните и неколку фламинзи. Албанија стои на стара балканска раскрсница – дали да ги отвори вратите за големиот инвеститор, или да го послуша Брисел чие членство го сонува со децении. Прашањето што секоја земја во регионот рано или доцна го добива: колку чини едно „да” кога вратата на ЕУ е истата врата што ја притискаш и ти?