Еден месец. Толку време гостиварци немаат вода за пиење од чешма. Не еден ден, не една недела – месец и повеќе. И во тој месец, најконкретното нешто што го добиле е реченицата дека состојбата е „значително подобрена, но потребно е време”.

Стојанче Ангелов, кој го води Кризниот штаб, изјави дека квалитетот на водата во Гостивар е значително подобрен и дека последните наоди се многу подобри од претходните, но дека е потребно време пред водата да биде прогласена за безбедна за пиење. Дотогаш останува технички исправна – за миење, не за голтање.

Бројката што ја носи целата тежина на приказната е друга: над 4.000 пријавени заболени граѓани. Тоа не е статистика за извештај, тоа се четири илјади луѓе кои се разболеле од нешто што излегува од јавна чешма во град во Европа во 2026 година.

Има и позитивен тренд. Директорот на болницата Емри Бајрами вели дека има значително намалување на бројот на пациенти и дека на инфективното одделение се хоспитализирани само два случаи со блага симптоматологија. Министерот за здравство потврди дека во земените примероци биле откриени повеќе бактерии и вируси, а наодите се разликувале зависно од локацијата на земање.

Кој ја плаќа водата што не смее да се пие

Народниот правобранител излезе со препорака што има смисла и без ниту еден правен коментар: граѓаните на Гостивар да бидат ослободени од плаќање на сметките за вода за периодот во кој водата била контаминирана и небезбедна за пиење. Правобранителот потсети дека постои преседан – во Струга општинскиот совет донел таква одлука за периодот на контаминација.

Одговорот од општината е дека прашањето „се разгледува”, но сè уште не е ставено на дневен ред на советот. Владата, освен обезбедување вода за пиење, друга помош не дала.

Контаминацијата е откриена на почетокот на јули и зафатила околу 5.000 граѓани, по што била прогласена епидемија. Тројца вработени во општинското комунално претпријатие беа приведени поради сомневање за тешко дело против животната средина. Правобранителот најави и истражување за безбедноста на изворите и за капацитетот на јавните претпријатија што управуваат со вода за пиење.

И тука е бројката што најдобро го објаснува целиот случај: проект за водоводниот систем вреден 7,2 милиони евра останува недовршен и е предмет на истрага. Седум милиони евра потрошени на систем што не работи, и жител што и понатаму добива сметка за вода што не смее да ја пие. Кој ќе одговара за тоа – и дали воопшто некој?

Струшкиот преседан покажува дека решението за сметките постои и дека не бара нов закон. Бара одлука. Прашањето по еден месец веќе не е техничко – тоа е прашање дали општината смета дека граѓанинот е должник или оштетен.