Јануари 2026: вицепремиерот и министер за транспорт Александар Николоски вели дека „Владата го поддржува протестот на превозниците”, додека камиони блокираат гранични премини.

Август 2026: истиот министер вели дека „не мисли дека протестите се решение” и дека „поконструктивно е да се најдат решенија”.

Помеѓу тие две реченици не се смени проблемот. Се смени тоа кој протестира.

За што станува збор

По воведувањето на системот EES во Европската Унија, професионалните возачи паѓаат под шенгенското правило од 90 дена престој во период од 180 дена. За човек што живее од возење низ Европа, тоа значи дека календарот му ја одредува работата.

Превозниците предлагаат решение што звучи разумно: да се брои со часови, а не со календарски денови – затоа што чекањето на граница им троши денови кои не ги поминале работејќи, туку стоејќи во колона.

Што прави државата

Николоски вели дека Македонија веќе има склучено договори со Хрватска, Швајцарија и Романија, а интензивно се работи на договори со Австрија, Унгарија и Германија. Со Словенија разговорите се очекуваат во октомври.

Тврди дека има редовна комуникација со здруженијата: „Имаме редовни средби, ако не неделно, тогаш на две недели. Одлична соработка. Ова е едно од стотиците прашања што ги решаваме.”

Тоа „едно од стотиците” е формулација што ја кажува приоритетноста подобро од која било анализа.

Рокот е 1 септември

Дел од превозниците најавуваат протести ако решение нема до почетокот на септември. Николоски одговара дека прашањето е во надлежност на ЕУ и Шенген, а дека државата може да ги ублажува последиците преку билатерални договори.

Тоа е точно. Државата не може да го промени шенгенското правило. Но токму затоа јануарската изјава сега тежи повеќе – тогаш надлежноста беше иста, а протестот беше добредојден.

Регионалниот пристап и „замката”

Николоски инсистира на самостоен пат преку билатерални договори, наместо координирано настапување на Западен Балкан, и сугерира дека зад дел од притисокот има политички мотиви од соседни земји.

Дали билатералниот пристап дава подобри резултати од заедничкиот, ќе покаже 1 септември. Дотогаш возачите ги бројат деновите – буквално, затоа што системот брои наместо нив.