Прашањето за уставните измени и односите со Бугарија повторно е во центарот на политичката расправа. Од владејачката ВМРО-ДПМНЕ порачуваат дека „времето на еднострани отстапки заврши” и бараат реципроцитет во односите со Софија – не нови услови надвор од европските критериуми. Опозициската СДСМ и Венко Филипче ги обвинуваат дека всушност блокираат, а власта возвраќа дека СДСМ нуди „потчинување”.

Во заднина стои изјавата на претседателот на Европскиот совет Антонио Кошта, кој потврди дека усвојувањето на договорените уставни измени останува единствениот пат за формално отворање на преговорите за членство. „Она што е договорено мора да се исполни – ништо повеќе и ништо помалку”, рече Кошта, повикувајќи се на договорот од 2022 година.

Уставните измени се однесуваат на внесување на малцинствата во уставот – според Брисел, единствениот услов, без дополнителни гаранции. Но во домашната политика истиот тој услов се чита на два спротивни начина: едните велат дека е последниот чекор кон ЕУ, другите дека е национално понижување. Граѓанинот, заробен меѓу двете читања, веќе не знае на кого да верува.

И тука е сржта на проблемот што ниедна страна не сака да го каже гласно: и власта и опозицијата ја користат Бугарија како внатрешно политичко оружје. Кога едните се на власт, отстапката е предавство; кога ќе дојдат на власт, истата отстапка станува државничка мудрост. Македонија чека на врата од ЕУ како на шалтер во општина – со таа разлика што на шалтерот барем знаеш кој ред е твој. Тука редот го менуваат оние што седат во столчето.