Кога Meta плати 14,3 милијарди долари за стартапот Scale AI и собра армија инженери за вештачка интелигенција, сликата однадвор беше блескава – најпаметните луѓе, најголемите плати, иднината се гради тука. Однатре, приказната е поинаква. Инженери од новиот оддел го опишуваат своето работно место со една единствена збунувачка но јасна реченица: „буквално гулаг”.

Станува збор за тимот Applied AI, формиран пред околу три месеци, со околу 6.500 инженери и менаџери. Многумина од нив биле префрлени таму без да прашаат никого – со ненадејни мејлови што ги известувале дека новата задача им е да измислуваат задачи и загатки со кои се обучуваат ВИ моделите. Изборот, како што го опишуваат, бил едноставен: прифати или дај отказ.

Условите ја надополнуваат сликата. Во почетокот, до 50 вработени одговарале на еден менаџер. Над 1.600 работници низ компанијата потпишале петиција против следењето на нивните притисоци на тастатура заради обука на моделите. Работата што порано ја вршеле надворешни хонорарци сега ја туркаат високоплатени инженери – монотона, исцрпувачка, лишена од смисла.

Образложението на врвот е речиси навредливо. Марк Закерберг ги брани внатрешните вработени со тврдење дека се „значително поинтелигентни” од надворешните соработници – па затоа им го дава токму она што го одбегнувале хонорарците. Над целиот оддел бдее Александр Ванг, истиот што го продаде Scale AI, сега главен директор за ВИ во Meta Superintelligence Labs.

Тука е и пошироката лекција за сите што веруваат во приказната за „работа од соништата” во големите технолошки компании. Високата плата не купува смисла – купува тишина. Кога 6.500 паметни луѓе се чувствуваат како фабрички работници на лента што хранат машина, прашањето не е дали ВИ ќе ги замени луѓето. Прашањето е дали веќе не ги претвори во дел од машината – само со подобра плата и полоша смисла.