Ветувањето беше едноставно: машините ќе ја преземат досадната работа, а ние ќе работиме помалку. Сега човекот кој ја продава најпознатата вештачка интелигенција на светот вели дека тоа нема да се случи.

Сем Алтман, шефот на OpenAI, во гостување на подкастот „Relentless” рече дека општеството никогаш не успеало да ги скрати работните часови значително, иако технологијата постојано ветувала дека луѓето ќе работат помалку и ќе имаат повеќе слободно време. „Не очекувам вештачката интелигенција да го промени тоа”, додаде тој.

„Тајно ќе бидеме среќни”

Наместо подобра рамнотежа меѓу работата и животот, директорот на OpenAI тврди дека луѓето всушност ќе бидат посреќни ако продолжат да работат напорно. „Мислам дека во светот по суперинтелигенцијата сите ќе бидеме значително позафатени отколку што очекувавме. Сè уште ќе се жалиме на тоа, но тајно ќе бидеме среќни”, изјави тој.

Позицијата е логична ако се погледне од каде доаѓа. Кога алатката те прави побрз, очекувањата растат заедно со тебе, обемот на работа се шири, а конкуренцијата се затегнува. Добивката не се претвора во слободно време, туку во повеќе резултат. Тоа не е предвидување за иднината, тоа е опис на последните триесет години.

Од ослободување до интензивирање

Технолошките лидери со години ветуваа дека работата наскоро ќе стане непотребна, дека способните модели ќе ги преземат монотоните задачи и ќе ги ослободат луѓето за она што им причинува задоволство. Ставот на Алтман е значителен пресврт од таа доминантна приказна: технологијата нема да ни даде помалку работа, туку ќе ни овозможи да направиме повеќе.

Во пракса, вештачката интелигенција ги поттикнува вработените да работат поинтензивно. Тоа интензивирање веќе го зголемува согорувањето на работното место, паралелно со постојаната закана од губење на работата. Психијатрите предупредуваат дека таквата неизвесност има тешки психолошки последици. Оние што остануваат честопати ги преземаат задачите на отпуштените колеги, што состојбата ја прави уште потешка.

Кога дури и оптимистите се откажаа

Додека политичари како Берни Сандерс сè уште се залагаат за четиридневна работна недела овозможена од вештачката интелигенција, самите технолошки пионери изгледа ја напуштија таа визија. Порака дека поголемиот обем работа треба на крајот да нè направи „среќни” звучи поинаку кога доаѓа од човек кој има директен удел во тоа како се менува пазарот на трудот.

За читател во земја каде просечната плата се брои во стотици евра, а прекувремената работа често не се ни плаќа, ова не е апстрактна дебата на Силиконската Долина. Ако технологијата што ја плаќаме сите не носи ниту час помалку работа, останува само прашањето кому му носи повеќе.