Повеќе од 113.000 Руси поминале за само една недела преку граничниот премин Верхни Ларс кон Грузија. Само на 20 август границата ја поминале над 20.000 луѓе. Тоа не е туристичка сезона – тоа е бегање.

Бројките доаѓаат од руската Федерална царинска служба и се значително повисоки од вообичаениот промет во претходните години. Причината се шушкањата што сè погласно кружат низ Русија: дека Кремљ по септемвриските избори би можел да покрене нова мобилизација.

Сцената веднаш потсетува на септември 2022 година, кога Владимир Путин прогласи делумна мобилизација од околу 300.000 луѓе, по што на Верхни Ларс се формираа километарски колони. Разликата е што тогаш луѓето бегаа откако одлуката беше донесена. Сега бегаат пред да биде.

На резервистите веќе им ја кажуваат единицата

Руската организација за заштита на правата на воените обврзници бележи раст на бројот на мажи што бараат помош, пред сè меѓу резервистите. Нејзиниот директор Алексеј Табалов тврди дека властите во последните месеци преку работодавачите интензивно собираат податоци за резервистите – вклучувајќи ги нивните вистински адреси, па дури и адресите на членови од семејството што би можеле да послужат за нивно пронаоѓање.

Поединечни резервисти веќе се повикуваат во воените отсеци, каде добиваат документи со однапред определена единица во која треба да се јават ако бидат мобилизирани. Табалов смета дека на тој начин се гради систем што би овозможил многу брз повик, без хаосот виден во 2022 година.

Значи, државата не подготвува мобилизација – подготвува мобилизација што нема да изгледа како мобилизација. Тивка, административна, завршена пред некој да стигне да реагира.

Вежби во Калининград, проверка низ цела Русија

Дополнително внимание предизвика извештај дека руската војска низ целата земја ја проверува подготвеноста на системот за можна нова мобилизација. Западни разузнавачки претставници тврдат дека руски офицери минатиот месец во Калининградската област надгледувале вежба во која се разработувале процедурите за мобилизација на локалното население – од прифат и сместување, до исхрана, вооружување и распоредување.

Калининград, според истите извори, не е изолиран случај, туку една од повеќе слични проверки низ Русија. Одлука за нова мобилизација за сега не е донесена. Но кога вежбаш прифат, сместување и вооружување, тешко е да тврдиш дека тоа е теоретска подготовка.

Промени се гледаат и во Росгвардија. Во нацрт-измена на еден нејзин интерен пропис се појавила формулација според која луѓето, објектите и имотот однапред треба да бидат подготвувани за заштита за време на „мобилизација, воена состојба и воено време“ – наместо поранешната поширока формулација за воени судири и вонредни ситуации. Правните текстови ретко се менуваат случајно.

Киев тврди: уште 600.000 во две години

Најсериозната проценка доаѓа од украинското воено разузнавање и Службата за надворешно разузнавање. Според нив, рускиот Генералштаб подготвил сценарио за мобилизација на дури 600.000 луѓе во текот на 2026 и 2027 година – по 300.000 годишно. Првиот бран би можел да биде покренат по изборите за Државната дума, што ќе се одржат од 18 до 20 септември.

Причината, според украинските служби, е сè поголемиот расчекор меѓу потребите на фронтот и бројот на луѓе што Москва успева да ги привлече со договори. Од јануари до јули Русија изгубила околу 240.000 луѓе преку загинати, ранети и други загуби, додека во истиот период договори потпишале помалку од 232.000. Сметката не се затвора, а фронтот не чека.

Резултатите од регрутацијата во некои региони се особено слаби. Во Курганската област планот се остварувал со само 57 до 69 отсто, а во Волгоградската бројот на потенцијални договорци паднал за околу 40 отсто во однос на лани. Кога парите повеќе не се доволни за да ги повикаш луѓето, останува само присилата.

Електронскиот повик што ја затвора границата преку ноќ

Стравот меѓу резервистите го засилува новиот систем на електронски воени повици. Кога повикот ќе биде внесен во електронскиот регистар, на воениот обврзник автоматски може да му биде забранет излез од Русија – дури и ако документот не го примил лично.

Тоа значи дека, во случај на одлука за нов повик, мажите практично преку ноќ би останале без можност легално да ја напуштат земјата. Токму затоа дел од луѓето очигледно не сакаат да го чекаат одговорот на прашањето дали мобилизацијата навистина ќе биде прогласена.

Балканот ја знае оваа математика. Кога државата почне да собира адреси на роднини, никој не чека да види зошто.