На 5 мај 2026 година, во ноќта пред пресечниот 9 мај – паради на победата во Москва – Украина изведе еден од најдлабоките удари на руска територија од почетокот на инвазијата. Целта – Чебоксари, Чувашката Република, 1.200 километри длабоко во Русија. Оружјето – FP-5 Flamingo, нов украински пројектил со домет од 3.000 километри и боева главица од 1.000 килограми.

Што беше погодено

Главната цел беше JSC VNIIR-Progress, државен институт кој произведува компоненти за прецизни оружја кои Русија ги користи во нападите врз Украина. Конкретно – системите Kometa, антени за затрупување сателитски, радио и радарски сигнали кои ги користат дроновите Шахед, крстосувачките ракети Искандер-К и водените бомбени модули. Со други зборови – Украина не удри произволно, туку го погоди срцето на руската електронска војна.

Локалните жители објавија слики и видеа од пожари кај фабриката. Гувернерот Олег Николаев потврди едно лице рането. Околу 7:30 наутро по локално време, дроновите повторно ја удрија истата цел – двоен удар. Ваквите рунди го прават и материјалот, и моралот – повеќе пати по ред, во ист круг.

Кириши – руски нафтен џиновин под удар

Подоцна истиот ден, рафинеријата КИНЕФ во Кириши – една од трите најголеми во Русија – беше нападната. Гувернерот Александар Дрозденко најпрво потврди удар на „индустриска зона”, потоа призна – целта била самата рафинерија. NASA-ниот FIRMS систем за следење пожари забележа повеќе појави на огнови. Кириши преработува 20-21 милиони тони сурова нафта годишно, и произведува над 6 проценти од вкупната рафинирана продукција на Русија – вклучувајќи воено гориво.

Дрозденко тврди дека 29 дронови биле соборени над Ленинградскиот регион. Руското Министерство за одбрана зборува за 289 уништени дронови низ повеќе подрачја. Тоа е број кој, дури ако се прифати половина, кажува нешто за обемот – не еден напад, туку координирана офанзива.

Москва, Крим, Воронеж, Казан

Експлозии беа објавени и на окупираниот Крим, во градовите Воронеж и Казан, и – можеби најалармантно за Кремљ – над самиот Москва. Кметот Сергеј Собјанин најави дека пет дронови биле пресечени пред да стигнат до главниот град. Пред неколку дена, украински дрон погоди резиденцијална кула седум километри западно од Кремљ, само три километри од зградата на руското Министерство за одбрана. Ова е најдлабокиот удар во централна Москва од почетокот на инвазијата.

Минимум 18 руски аеродроми биле временo затворени. Аларми звучеа во подрачја до 2.000 километри од границата. Војската на Украина не го коментира официјално – но молчењето во овој случај говори повеќе од прес-конференција.

Што е „Фламингото”

FP-5 Flamingo, кој го произведува контроверзната украинска компанија Fire Point, е во активна употреба од лето 2025 година – најпрво ретко, а од ноември 2025 со растечка фреквенција. Претседателот Володимир Зеленски го опиша како „најуспешниот украински пројектил”. Спецификациите – 1.000 кг експлозив, 3.000 км домет – значат дека буквално цела европска Русија е во дофат, и дека Москва веќе не може да тврди дека длабокото залеѓе е безбедно.

Балканот гледа како Русија губи аура

За балканските читатели прашањето не е дали Русија ќе одговори – тоа сигурно ќе се случи. Прашањето е – колку ќе одговори, и против кого. Параадата на 9 мај, која традиционално служи за демонстрирање на руска воена сила, оваа година ќе се одржи во сенка на тежок симболички пораз. Еден дрон над Москва не разменува воена рамнотежа – но менува нарацијата. И токму нарацијата е она што Кремљ ретко го контролира пред својата публика.

Втората работа – овој пораст на украинската способност, со ракети кои достасуваат до Урал, го проблематизира секој мирен план кој веќе се спомнува во европските кругови. Кој ќе нуди мир кога Украина за прв пат има оружје со кое може да диктира услови? И зошто Русија да се повлекува, кога секоја слабост во преговори ѝ го ткае одекот низ Северен Кавказ, Татарстан, Чувашија – подрачја каде Москва веќе мора да објаснува зошто руските индустриски постројки горат?

Балканот ова го гледа од далеку. Но не е тука прашањето на емпатија или симпатија – туку на цени. Секој пораст на украинскиот воен капацитет ги тргнува нафтените и гасните цени. Секоја уништена руска рафинерија ги намалува понудите на меѓународен пазар. И Балканот, кој веќе го намалил руското снабдување, ги плаќа последиците на двостран начин – со повисоки сметки и со неизвесност за зимата што доаѓа.