На локалитетот Тумбе Кафе во Битола, поранешна касарна, бројот на пронајдени неексплодирани убојни средства од Првата светска војна достигна неверојатни 1.443 – и тоа на само една парцела.

Пиротехничар од битолската Дирекција за заштита и спасување во средата пријавил наоѓање на голем број експлозивни средства. По прецизно пребројување, бројката е застрашувачка: 540 минофрлачки гранати, 371 рачна бомба и 532 гранати за ровен топ – сите од Првата светска војна. Средствата се пронајдени и безбедно отстранети.

Битола и битолскиот регион се едно од најгусто „минирани” подрачја од Големата војна на Балканот – фронтот минувал токму тука пред повеќе од еден век. Но бројката од 1.443 средства на една единствена парцела е потсетник дека војната што заврши пред три генерации сè уште лежи закопана под нашите нозе.

Секое вакво наоѓање е и мала лекција по историја и реален безбедносен ризик. Овие средства не се безопасни музејски експонати – и по сто години, стар експлозив може да убие. Затоа работата на пиротехничарите, што ретко стигнува до насловите, е една од оние тивки професии што буквално нè чуваат од минатото што одбива да остане закопано.