Четврти ден по ред САД и Иран си разменуваат удари, а светот повторно го држи на око истата тесна лента вода низ која поминува дел од светската нафта – Хормузскиот теснец. Овој пат заканите дојдоа директно од Белата куќа, и не беа дипломатски.

„Ќе им ги уништиме сите централи. Ќе им ги уништиме сите мостови ако не седнат на преговарачка маса”, изјави американскиот претседател Доналд Трамп во интервју за американска телевизија. Централи и мостови – тоа не се воени бази, тоа е инфраструктура од која зависат обични луѓе за струја, вода и движење.

И тоа не е ситница. Според Женевските конвенции од 1949 година, намерните напади врз цивили и цивилна инфраструктура се третираат како воени злосторства. Високиот комесар на ОН за човекови права веќе претходно ги осуди ваквите закани. Кога еден претседател јавно вети рушење на цела мрежа мостови и електрани, тоа не е блеф што поминува незабележано.

Трамп прво се закани дека ќе воведе дополнителен намет од 20 отсто на секој товар што минува низ теснецот, па потоа се повлече и понуди „огромни” трговски и инвестициски договори на заливските држави. Во исто време, неговата администрација повторно воведе поморска блокада на иранските пристаништа. Тактика позната секому што ја следи политиката – удри со едната рака, понуди со другата.

Иранската Револуционерна гарда потврди дека нападнала два танкера на Обединетите Арапски Емирати. Загина еден член на екипажот од Индија, уште осуммина беа ранети. Според гардата, бродовите ги игнорирале предупредувањата и ги исклучиле навигациските системи додека се обидувале да поминат низ минирана рута.

Последицата е веднаш видлива на пазарите: цената на нафтата скокна, а комерцијалниот сообраќај низ Хормуз речиси целосно застана. Американската Централна команда соопшти дека спровела нови бранови напади врз ирански воени капацитети.

А зошто ова нè засега? Затоа што кога поскапува нафтата на светско ниво, сметката не застанува кај Хормуз – таа патува до секоја пумпа, до секоја испорака, до секоја цена во продавница. Војна на илјадници километри од Балканот, а ефектот се чувствува на најблиската бензинска станица. Дали навистина мислиме дека овој конфликт нема да стигне до нашите џебови?