Денес, на 2 август, во дворот на црквата „Успение на Пресвета Богородица” во потпелистерското село Трново кај Битола се одржува 55. Светска македонска иселеничка средба и 46. Погранична средба на Македонците од Егејскиот дел на Македонија – заедно како една Семакедонска средба.

Педесет и петта. Тоа значи дека оваа средба се одржува подолго отколку што многу денешни држави постојат под сегашното име. Се очекуваат Македонци од сите делови на Македонија, од земјава и од целиот свет.

Светата богослужба почнува во 7:30 часот и отворена е за сите. Официјалната програма е во 10:30, а по неа следува општонародна веселба. Средбата ќе ја благослови Неговото Високопреосвештенство г. Петар, Митрополит Преспанско-Пелагониски. Присутните ќе ги поздрави градоначалникот на Битола Тони Коњановски како покровител, заедно со претставници на организаторите.

Свеченото обраќање во име на Матицата на иселениците од Македонија ќе го има проф. д-р Васил Тоциновски – писател, есеист, критичар, книжевен историчар и преведувач, првиот и долгогодишен лектор на Лекторатот по македонски јазик во Риека. Културно-уметничката програма ја носат КУД „Гоце Делчев” од Битола и КУД „Новаци” од Новаци.

Општина Битола организираше бесплатен автобуски превоз – шест автобуси од Кукуречани, Горно Оризари, Бистрица, Буковски Ливади, Ат Пазар, Карпош, Црн Мост и уште десетина пунктови, со враќање во 13:00 часот. Тоа е мала работа што вреди да се спомене: кога институцијата сака нешто да успее, знае како да го организира. Прашањето е зошто истата логистичка способност поретко се гледа во денови кога нема празник.

Илинден е ден на два настани – Крушевската република од 1903 и заседанието на АСНОМ од 1944. Обете биле обиди луѓе што немале држава да си направат таква. Средбата во Трново е продолжение на истата линија: луѓе што се раселиле по светот, а еднаш годишно се враќаат на исто место, во ист двор, пред иста црква.

Празникот е убав. Но вреди да се каже и она што ретко се кажува од говорница на 2 август: секој што доаѓа на оваа средба од странство е некој што во еден момент заминал. Педесет и пет средби значат педесет и пет години заминувања. Дали држава што толку добро знае да ги пречека своите луѓе еднаш годишно, знае и што да им понуди за да останат?