Според СДСМ, во првите три месеци на 2026 година Владата на Мицкоски ја задолжила државата за 700 милиони евра. За цели два години откако ВМРО е на власт, јавниот долг се зголемил за 2,3 милијарди евра. Тоа се бројки кои СДСМ ги нарекува „финансиска бездна”. Прашањето е дали зборовите се прецизни, и дали аналогијата на бездна е прикладна за реалната ситуација.

Пред да се прифати или одбие политичката теза, потребно е поглед во официјалните бројки. Според Министерството за финансии, јавниот долг на Македонија на крајот на 2025 година беше околу 50 проценти од БДП. Тоа е под прагот од 60 проценти кој ЕУ го има како фискално правило. Ниту е катастрофално, ниту е луксузно. Но трендот е важен. И за разлика од 2018-2020, тенденцијата е јасно нагорна.

Кузеска од СДСМ ги нарекува овие задолжувања „диелетантски”. Тоа е политичка реторика, не економска оценка. Дилетант е тој кој задолжува без план. Прашањето кое треба да се постави не е дали се задолжуваме, туку зошто се задолжуваме. Ако парите одат во инфраструктура која ќе генерира долгорочна корист – тоа е економски рационално. Ако одат во оперативни трошоци, плати на админстрација, или политички подароци – тоа е прескок без параштаси.

Министерот за финансии Армен Никола во последните месеци говореше за големи проекти – автопат Куманово-Беляковце, гасовод од Грција, реконструкција на железници. Сите тие имаат смисла. Но прашањето кое граѓаните го заслужуваат има три компоненти: колку точно одат во инфраструктура, колку во оперативни трошоци, и колку во политички трошоци? До денес тоа разградување не е јавно ставено.

Од друга страна, СДСМ кога беше на власт исто се задолжуваше. Различните цифри но истиот образец. Тоа е Балканска норма – секоја влада тврди дека претходната не управувала добро со финансиите, и потоа повторува исти грешки во различен размер. Кузеска ги нарекува тие 700 милиони „бездна”. Кога СДСМ беше на власт, ВМРО ги нарекуваше 600 милиони „смртна казна за Македонија”. Само што тогаш беше СДСМ, сега е ВМРО. Зборовите ги менуваат, бројките не толку.

За граѓаните прашањето е едноставно. Кога ќе се почувствува тежината на овие задолжувања? Не на следните избори. На следната генерација. Долгот од 2,3 милијарди евра не е плата што владата на Мицкоски ќе ја врати. Тоа е плата што нашите деца ќе ја враќаат, со камати. И тоа е разлика помеѓу политичка реторика и финансиска реалност. Реториката е за избори. Каматите не познаваат избори.