Зејн Џавајд има 19 години и веќе го пробал занаетот на квант – трејдер што одлучува со математика и податоци. Му здодеало. Потоа, во 2022 година, излезе ChatGPT. „Бев возбуден како никогаш досега“, раскажува тој. Од тоа возбудување се роди Ghost, стартап што по една година работа во тајност излезе на виделина со 11 милиони долари (околу 9,5 милиони евра) почетно финансирање. Кругот го предводи Andreessen Horowitz, а учествуваат и Abstract, Audacious Ventures, SV Angel и Nova. Основачкиот тим е млад колку и идејата: Николас Чуа (19), Јифеј Чен (24) и Гаутам Шарда (23).

Првиот производ се вика Core – персонален компјутер направен само за ВИ-агенти, програми што дејствуваат во твое име. Идејата е сите твои податоци, од работната површина до апликациите и паметните уреди во домот, да се соберат во една кутија што постојано работи како асистент. Внатре е графичката картичка Nvidia RTX Pro 4000 SFF Blackwell, вклучена во цената од 3.499 долари (околу 3.000 евра). Нема екран – Џавајд го нарекува „мозок во кутија“, до кој се стигнува преку телефон или апликација. Стигнува со три претходно инсталирани модели: Qwen-3.8-Next, Qwen-3.8-27B и Gemma-4-31B, а може да се додадат и други од Hugging Face. Нарачките се отворени, испораката е планирана за последната недела од октомври, а уредите ги склопуваат во Сан Франциско.

Големото ветување е приватноста. Моделите и личната меморија работат локално, сè е шифрирано, и според основачот ниту облачен провајдер ниту самиот Ghost не може суштински да пристапи до податоците. „Корисникот го поседува сето тоа. Штом го купиш хардверот, сè се чува, извршува и обработува на уредот“, вели Џавајд. Уредот е програмиран да продолжи да работи и ако компанијата се затвори. Новите модели ќе стигнуваат преку ажурирања од далечина, „слично како кај Tesla“.

Неговиот пример како Core треба да работи кажува повеќе од сите брошури: кутијата сама ти праќа известување дека можеби се разболуваш, затоа што забележала дека пулсот во мирување ти е зголемен, од историјата на компјутерот видела дека си работел до доцна и знае дека во Сан Франциско е сезона на грип. За едни тоа е грижа. За други – уред што знае повеќе за тебе од твојот матичен лекар, а кутијата ја плаќаш ти. Дали шифрирањето е доволна утеха кога сите траги од твојот живот се наоѓаат на едно место?

Конкуренцијата, вели Џавајд, не го плаши, дури ни кога се спомнува Mac Mini, кој многумина веќе го приспособуваат за ВИ-алатки. Apple, признава, има добар хардвер, но тежината е во софтверот: како моделот размислува за твојот живот, како памети и кога реагира. „Ако не успееме во тоа, Apple нема да биде причината“, вели тој. Искрена реченица за деветнаесетгодишник со 11 милиони долари туѓи пари – останува да се види дали кутијата ќе ги оправда парите.