Мулај Хасан седна десно од кралот на седницата за буџетот: Мароко ја префрла власта на 23-годишниот наследник без голема најава

Во сабота кралот Мохамед Шести го водеше Министерскиот совет во Кралската палата во Рабат. Темата беше сериозна: општите насоки за буџетот за 2027 година. Десно од кралот седеше неговиот единствен син, престолонаследникот Мулај Хасан. Во монархија каде што местото на масата е порака, тоа не е протоколарен детал.

Веќе следниот ден Мулај Хасан беше сам на сцената. Во изложбениот центар „Мохамед Шести“ во Ел Џадида ги додели наградите на Големата награда во препонско јавање што го носи името на татко му – главниот настан на финалето на 15-тото издание на Morocco Royal Tour, во рамките на Саемот на коњи. Два дена, две слики: една на масата каде што се делат парите, една пред публиката.

Наследник што не чека во ходникот

Европските престолонаследници во парламентарните демократии сечат ленти и мавтаат од балкони. Мароканскиот е друга приказна. Првиот јавен говор го одржал на осум години, а на единаесет веќе примал меѓународни лидери. Во 2025 година, како што отсуствата на кралот стануваа сè почести, почнал самостојно да врши дел од функциите. Оваа година татко му го назначи за координатор на канцелариите и службите на Генералштабот на Кралските вооружени сили, со висок офицерски чин полковник-мајор. Војската, значи, го слуша неговиот глас уште пред круната да стигне до него.

Мохамед Шести владее од 1999 година. Палатата не објаснува зошто кралот сè поретко се појавува во јавноста. Она што го објаснува, со фотографии и со распоред на столовите, е кој го пополнува празното место.

Трите лоста што можеби доаѓаат

Аналитичарите што ја следат мароканската палата гледаат уште три чекори со кои кралот би можел да ја зацврсти позицијата на синот. Првиот е економски: раководство со Al Mada, големата деловна група на кралското семејство, што значи директна контрола врз банки, енергетика и телекомуникации. Вториот е правен: целосна контрола врз Регентскиот совет, што би му го обезбедило правото да владее како привремен регент ако кралот се разболи. Третиот е социјален: водење на големите добротворни фондации, а со тоа и на буџетите за социјална помош и на лојалноста што таа помош ја гради.

Ништо од ова сè уште не е одлука – тоа се сценарија. Но правецот е јасен. Проценката е дека префрлањето на власта ќе заврши во текот на 2027 година, по процес што трае три години. Бавно според традиционалните политички мерила, брзо и решително во споредба со другите монархии.

Мароко ја менува генерацијата на врвот без избори, без дебата и без соопштение. Само со распоред на столовите. Колку пати сме виделе и поблиску до нас власт да се предава вака – тивко, однатре, а јавноста да дознае последна?