Спиењето бара два сигнали, а ние ги поништуваме и двата: експертка за сон вели дека екранот пред спиење е „директен напад“ врз мелатонинот

Кога зборуваме за лош сон, обично ги обвинуваме душекот, перницата или кафето попладне. Светлината ретко е на списокот. А според д-р Софија Родригез Мородер, специјалистка за стоматолошка медицина на сонот во клиниката Craneo Salud, токму таа е еден од најпотценетите фактори.

„Почетокот на сонот е многу деликатен биолошки процес“, објаснува таа. За да заспие, на организмот му требаат два сигнали: постепено паѓање на телесната температура и постепено намалување на светлината. Проблемот е што современиот живот двата ги заменил со вештачки дразби.

Мелатонинот не чита пораки

Светлината е еден од главните знаци со кои мозокот го усогласува циркадијалниот ритам, внатрешниот часовник што одлучува кога сме будни, а кога треба да спиеме. Кога природната светлина опаѓа во самрак, епифизата почнува да лачи мелатонин, хормонот што му помага на сонот да започне и да трае. Интензивната сина светлина од екраните го кочи тоа лачење. Пораката до мозокот е јасна: ден е, остани буден.

Затоа експертката не ги бира зборовите: да се седи дома пред телевизор или телефон пред спиење е „директен напад“ врз тој процес.

89.000 луѓе и една непријатна бројка

Истражување објавено во научното списание Proceedings of the National Academy of Sciences, кое ги анализирало навиките на изложеност на светлина кај речиси 89.000 возрасни, покажало дека оние што ноќе биле изложени на најмногу светлина имале од 21 до 34 отсто повисок ризик од смрт од која било причина во споредба со оние што спиеле во потемни простории. Важна забелешка: податоците сами по себе не докажуваат дека светлината директно го предизвикува поголемиот ризик. Покажуваат дека ноќното осветлување заслужува многу повеќе истражување отколку што добива.

Што всушност помага

Рецептот не е скап. Екраните се гасат еден до два часа пред спиење, а телефонот оди во авионски режим. Силните бели светла навечер се заменуваат со слаби ламби. Телевизорот не оди „за друштво“ во позадина, а известувањата не се проверуваат во кревет. Најубавиот совет е и најевтиниот: гледајте го зајдисонцето од балкон, тераса или од прагот, како знак дека денот завршува.

Нашите баби немаа апликации за следење на сонот, но имаа темни соби и вечери без екрани. Колку од нас денес заспиваат со телефон во рака, а потоа се чудат зошто будилникот звучи како казна?