Обетките ги купила за 33.900 евра, а на аукција се продале за 470: на суд е домаќинката на јорданската принцеза Фирјал

Во ноември 2020 година на принцезата Фирјал Иршаид од Јордан ѝ ѕвонел телефонот. На линија бил претставник на куќата за накит JAR, со непријатна вест: два предмета поврзани со неа наскоро требало да одат на аукција во Canterbury Auction Galleries. Едниот бил прстен со сафир и дијаманти, изработен специјално за неа – уникат, од оние што не се купуваат во излог.

Шест години подоцна, приказната е пред Кривичниот суд во Саутварк, во Лондон. Обвинета е Марија Вирхелина Таборда Енао, 71-годишна жена што единаесет години работела како домаќинка во лондонската куќа на принцезата во Белгравија. Таа ја негира кражбата.

Хронологијата што ја изнесува обвинителството е едноставна. Во март 2020 година, додека пандемијата ги затвораше границите, Фирјал го напуштила Лондон и куќата ја оставила на грижа на домаќинката. Според обвинението, Таборда Енао била единствената личност со пристап до нејзините работи додека принцезата била надвор од земјата. При претресот на нејзиниот дом, полицијата нашла дел од предметите што Фирјал ги пријавила како исчезнати: венчалниот прстен во едно палто, ѓердан во кујнски шкаф и плик со обетки.

Во приказната влегува и еден внук. Според обвинителството, Хулијан Рамирес, внук на обвинетата, бил посредник кон аукциската куќа: во Кентербери прв пат дошол во 2019 година за процена, а потоа предал повеќе предмети на продажба. Од продажбите добил околу 106.000 евра, а меѓу јуни 2019 и ноември 2020 година на тетка си ѝ префрлил над 21.000 евра. Бил уапсен и пуштен со кауција, а во октомври 2023 заминал во Колумбија – и повеќе не се вратил во Велика Британија.

Најсликовит е еден пар обетки од емајл и скапоцени камења. Фирјал ги купила кај Sotheby’s во 2011 година за околу 33.900 евра. Во Кентербери, во 2020 година, тие се продале за околу 470 евра – повеќе од седумдесет пати поевтино. Кога накитот ќе излезе од куќата без документи и без приказна, ја губи и цената.

Обвинителството тврди дека пронајденото е само мал дел од исчезнатото. Кога принцезата се вратила во Лондон во мај 2021 година, поголемиот дел од колекцијата го немало, а она што останало било главно бижутерија. Пред судот Фирјал изнела фактури, каталози и фотографии за да докаже дека накитот од аукцијата е нејзин, и изјавила дека парче со толкаво лично значење никогаш не би го подарила.

Фирјал е родена во Ерусалим во 1945 година, студирала на Универзитетот Колумбија и од 1964 до разводот во 1978 година била сопруга на јорданскиот принц Мухамед бин Талал, со кого има двајца синови, принцовите Талал и Гази. Подоцна била поврзувана со грчкиот бродски магнат Ставрос Нијархос и со финансиерот Лајонел Пинкус. Живот меѓу палати и аукциски сали – а кога работата ќе стигне до кривичен суд, сè се сведува на едно прашање: кој имал клуч од вратата. Пресудата допрва следи.