Злато на „Табановце”, Ахмети и знамето, 48 милиони данок, инспекции по невремето, вода за Гостивар

Злато криено парче по парче, а фатениот случај е само врвот

Царинската управа ја заврши работата: на „Табановце” е запрен брачен пар со 348 грама златен накит вреден околу 21.000 евра, внесуван парче по парче за да не се забележи. Но еден фатен случај не ја кажува целата слика – тоа е само еден од тринаесет откриени обиди за шверц на злато оваа година. Прашањето што бројката го премолчува е колку куфери накит поминале низ границата без никаква контрола, во време кога цената на златото е на историски врв.

Знаме поставено по 24 години – и по совет на странски амбасадори

Али Ахмети го стави државното знаме во својата канцеларија дури по 24 години, и тоа не од внатрешно уверување, туку по сугестија на австрискиот амбасадор. Ахмети вели дека знамето никогаш не му претставувало проблем. Ако е така, отсуството две децении не било случајно – било порака. А фактот дека знамето се појавува токму сега, додека тој зборува за евроинтеграции пред странски амбасадор, кажува дека симболиката овде не е случајна, туку пресметана.

48 милиони евра ненаплатен данок и шеснаесет инспектори за цела држава

Државниот завод за ревизија го стави на хартија она што многумина го насетуваа: општините не наплатиле речиси 48 милиони евра данок за пет години, а долговите тивко застаруваат и се бришат. Механизмот е неправеден – едни уредно плаќаат, на други долгот им се брише како застарен. Зошто? Затоа што целата држава ја наплаќаат само шеснаесет даночни инспектори. Не е чудо што работите застаруваат кога системот однапред е поставен да не стигнува.

Комисија што мери штета, а не бара причина

По невремето што однесе покриви, властите најавија инспекции на оштетените згради. Но комисија што мери штета, а не прашува зошто некои покриви одлетаа толку лесно, ја завршува само половината работа. Истиот ден, делови на Бутел и Сопиште останаа девет часа без струја – планирани исклучувања што среде лето значат расипана храна и работа од дома што застанува. Најавата е важна колку и самиот зафат.

Вода за Гостивар, недоверба во чешмата

Додека едни расправаат чија е вината за водоснабдувањето во Гостивар, Прилеп собра над 6.000 литри флаширана вода и ја испрати таму. Солидарноста меѓу граѓаните пак беше побрза од институциите. А во Скопје, водоводот тврди дека водата е безбедна за пиење – но откако еднаш ќе се посомневаш во чешмата, ниту еден извештај не се чита исто. Довербата се троши побрзо отколку што се враќа.

Поскапувања што не се геологија, туку политика

Горивата во ЕУ поскапеа за 13,7 отсто за една година, а во Бугарија скокот е меѓу најголемите. Кога една земја има два отсто раст, а соседна дваесет и шест, разликата не е случајна – таа е политичка одлука за акцизи и давачки. Истата логика важи и дома: тоа што го плаќаме на пумпа ретко е само прашање на светската цена.

Балканот во редицата за ЕУ – со различни правила

Брисел наеднаш турка Србија кон отворање на преговарачки кластер, а Хрватска, што досега го блокираше, сега се згрозува. За држава што чека со децении, сцената има горчлив вкус – правилата очигледно не се исти за сите на редицата. А кај Газиводе, куќи се рушат без судска одлука, и ЕУ конечно проговори: кога државата руши без хартија, никаква хартија не те штити.

Полесната страна на денот

За крај, нешто што нема тежина на данок или граница. Мел Си од Спајс Гарлс се венча во свилена венчаница, па се пресоблече во тренерка и патики – стил што пари не го купуваат. А на пазарот за фудбалери, Шкендија лови европско чудо в Љубљана додека милијардите кружат околу големите клубови. Двете приказни се потсетник дека не сè во денот мора да боли.

Ако денешниот ден има нишка, таа е во потешкиот дел: држава што доаѓа да мери, да најавува и да наплаќа селективно, но ретко да одговори. Инспекциите ги бројат покривите, ревизијата ги брои милионите, а граѓаните во меѓувреме собираат вода еден за друг – затоа што знаат дека одговорот нема да дојде сам.