Гостивар пиел фекалии 22 дена, а зборот „епидемија” дојде последен

Пумпи внесувале вода од отворен канал директно во градскиот водовод. Не еден ден, туку дваесет и два дена. Резултатот е 4.303 заболени и град што пие од шише. Мерењата покажаа 2.419,6 колиформни бактерии на 100 милилитри при дозволени 50 – и според истрагата, пумпите биле свесно поставени, не откажале сами од себе. Директорката на „Комуналец” е во притвор, новиот директор ја презема функцијата на два месеци, а на крајот на јули водата сè уште не се пиеше. Најмногу кажува редоследот: прво болните, потоа анализите, дури потоа зборот епидемија. Институциите не реагираа бавно – реагираа по ред, а редот беше погрешен.

Ветер од 134 километри на час не ги урна зградите, туку ги откри

Ураганот го погоди Скопје и Штип со сила што метеоролозите ја нарекоа ретка. Ретка појава не е одбрана за неодржувана инфраструктура, а јули го докажа тоа поточно од кој било извештај. Во Карпош кровот падна три дена откако судот пресуди дека изведувачот работел исправно – станарите го изгубија спорот, ги платија трошоците, а потоа им падна она за што предупредуваа. Во Штип ветерот го однесе покривот на болницата и пациентите беа преместени од ортопедија. Десет дена подоцна покривот сè уште зјаеше над интензивната нега, а одговорот беше проектна документација и чекање на осигурувањето. Најдобро го отсликува обесштетувањето: 30 дена рок во Карпош, два месеца во Центар, а меѓу условите и записник од полиција што тој ден била на десетици локации. Ист ветер, ист град, различна хартија.

Во судството оценката не значи ништо, а гласовите значат сè

Тања Милева има 197 поени – највисоката оценка меѓу судиите. Судскиот совет гласаше девет спрема два за другиот кандидат. Ако оценувањето не е одлучувачко, за што служи? Истата недела Собранието избра уставна судијка со 64 гласа, иако во биографијата правосудниот испит е положен седум месеци пред дипломирањето, а приправништвото две години пред факултетот. Судскиот совет го нарече тоа техничка грешка, веќе исправена – само не таму каде што пратениците гласаа. И трето: тричлен совет му го врати пасошот на обвинет за тендер од 1,7 милиони евра, а три дена подоцна претседателот на тој совет престана да биде судија. Три различни постапки, ниту една надвор од процедурата.

Охрид доби уште пет години за домашна задача што стои недопрена со децении

Прво нацрт-одлуката за Листата во опасност, потоа заемните обвинувања меѓу власта и Општината, па бројката што ја кажува целата приказна: 4.847 дивоградби и 456 решенија за уривање, ниту едно спроведено. УНЕСКО на крајот не го стави езерото на црната листа. Одобри уште пет години. А додека траеше расправата, Институтот за јавно здравје пишуваше ист извештај како и претходните години – плажите поминуваат, под површината септички јами и пестициди. Одлуката што се чекаше цел јули не беше за езерото. Беше за тоа колку долго може да се одложува.

Пожарите доаѓаат на истите места, а превенцијата стигнува дури по чадот

Дванаесет пожари за еден ден, од Могила до Гевгелија. Кај Прилеп огнот гореше дваесет часа и Трескавец беше спасен само благодарение на заштитниот појас – на локација за која е познато дека гори секое лето. Кај Велес чадот го зафати автопатот, а гаснењето го изведоа два авиона, шест пожарникари и селани со лопати. Дирекцијата истовремено изјави дека опасноста е намалена и побара полиција за автопатот. Ова не е прашање за облаците или за температурата – шпанското лето покажа што значи кога противпожарни хеликоптери стојат приземјени додека земјата гори. Секое лето истите ридови, секое лето истата импровизација.

Платата расте на хартија, а резервоарот го мери вистинскиот раст

Просечната плата стигна 49.544 денари – но ИТ е над 90.000, угостителството под 37.000, а минималецот е половина од просекот. „Просечна” е бројка што малкумина реално ја живеат. Во истиот месец дизелот достигна 98,50 денари, што значи дека полн резервоар од 50 литри одзема 9,4 отсто од просечната плата кај нас наспроти 5,0 отсто во Хрватска. Ист автомобил, иста работа, речиси двојно пократок пат. Државата во меѓувреме позајми од МНАВ, Лотарија и МЕПСО за да плати рата кон кинеска банка и тоа го нарече вообичаена процедура. А во Илинден BMZ ја затвори фабриката и се пресели во Полска – помалку од две години откако се сечеше лента за инвестиција од 65 милиони евра.

Границата за Грција беше најпосетеното место во земјава – и тоа не е метафора

Јули го поминавме чекајќи. Над 22.000 патници за еден ден поминале преку Богородица и Дојран, со колони уште од рани зори. Тоа што најмногу кажува е разидувањето на бројките: возачите пријавуваа четири часа, а официјалната проценка велеше триесет минути. Кога државата и патникот мерат различно, патникот престанува да ја прашува државата. Затоа водичот за Грција на Метла – со камери во живо од Богородица, Меџитлија и Стар Дојран – беше најчитаната страница на сајтот цел јули, повеќе од која било вест. Не затоа што е паметно направен, туку затоа што прашањето „колку се чека сега” немаше каде поинаку да се одговори.

Лиценца за стоматолог, купена преку Вибер

65.280 евра, 29.840 франци и 161.500 денари пронајдени по домовите. Студентка префрлила пари на професор преку Вибер, професорот влијаел врз претседателот на испитната комисија, и уверението е издадено. Не одбиено, не одложено – издадено. Прашањето не е дали ќе има обвинение. Прашањето е колку такви уверенија веќе се во оптек и кој ќе седне пред нив на столче кај забар. Во истата недела законот за „Скопје 2028″ беше повлечен без образложение откако Антикорупциската комисија предупреди на висок ризик за 21 милион евра надвор од јавните набавки. Единствената најава е дека ќе биде доработен.

Битола и Кисела Вода: истата улица пропаѓа двапати за три недели

Јули почна со Кисела Вода под вода по еден дожд. Дождот не е катастрофа – катастрофа е кога мрежата не издржува неколку часа врнеж. Потоа Битола, каде еден час дожд поплави куќи на девет улици, а истата улица пропадна двапати за три недели. Стручњаците говорат за системски пропусти во планирањето. Во истиот период тендер од четири милиони денари беше наменет за угостителски услуги. Спасувањето по излевањето изгледа поефектно од тивката работа што би го спречило – и токму затоа јули се повторуваше.

А лето сепак имаше, и не праша за распоредот

Среде јули снег побеле на Пелистер, Мусала и Бјеласица додека долу термометрите не паѓаа под триесет. Кај Ресен мечка нападна берач на печурки – уште едно лето, уште еден човек во болница, и прашање што секоја година останува без одговор: државата ја штити мечката, а кој го штити човекот што ќе се најде на нејзиниот пат. А кон крајот на месецот четириесет коњаници тргнаа кон Крушево, 200 километри до Мечкин Камен, луѓе од Струмичко, Гостиварско и Радовишко. Илинден е празникот околу кој најмногу се говори и најмалку се согласуваме. Овие не бараа микрофон – само тргнаа.

Заедничкото во сите овие приказни не е несреќа, ниту невреме, ниту лош месец. Секоја од нив има документ, потпис, рок и процедура зад себе. Пумпите биле поставени. Гласањето било спроведено. Решенијата за уривање биле напишани. Уверението било издадено. Кога сето тоа е уредно, а градот сепак пие фекалии и покривот сепак паѓа врз интензивна нега – тогаш не откажала процедурата. Таа функционирала точно онака како што е поставена. Тоа е потешката вест од кој било урнат кров.