Во јули во Македонија престојувале 223.711 туристи, кои оствариле 795.083 ноќевања. Во споредба со јули лани, кога биле регистрирани 209.932 туристи и 770.733 ноќевања, бројот на гости е поголем за околу 6,6 отсто, а ноќевањата за 3,2 отсто.

Тоа е добра вест, но не и најинтересниот податок од јулската статистика. Најинтересниот е кој всушност ја држи сезоната.

Според уделите објавени од Државниот завод за статистика, домашните туристи сочинуваат 43 отсто од сите гости, но создаваат дури 67,2 отсто од сите ноќевања. Пресметано врз основа на тие удели, станува збор за приближно 96.200 домашни и околу 127.500 странски гости, при што домашните оствариле околу 534.300 ноќевања, наспроти приближно 260.800 кај странските.

Пет ноќи наспроти две

Со тие бројки, еден домашен турист во јули во просек останувал околу 5,6 ноќи. Просечниот престој на странскиот гостин бил нешто повеќе од две ноќи.

Тоа е разликата што ја објаснува целата слика. Странците се побројни, но поминуваат покрај нас. Домашните се помалубројни, но остануваат. И токму тие ги полнат сместувачките капацитети низ јулските недели.

Но и тука има движење. Во јули лани домашните сочинувале 42,1 отсто од туристите и 69,2 отсто од ноќевањата. Годинава нивниот удел меѓу туристите се зголемил на 43 отсто, а уделот во ноќевањата паднал на 67,2. Со други зборови – повеќе домашни туристи, но пократок престој: од околу шест на околу 5,6 ноќи.

Турција сè уште води, но не расте

Најголем странски пазар останува Турција – 50.955 туристи во јули, приближно двајца од секои пет странски гости. Потоа следуваат Србија со 13.074, Германија со 5.393 и Романија со 5.090.

Но зад тоа првенство се крие пад. Во јули 2025 година од Турција пристигнале 55.129 туристи, што значи дека годинава нивниот број е помал за околу 7,6 отсто. Србија, напротив, скокнала од 9.898 на 13.074, или за околу 32 отсто.

Значи растот на странскиот туризам годинава не доаѓа од најголемиот пазар, туку покрај него. Тоа е податок што вреди да се земе предвид пред следната промотивна кампања.

Што бројките не кажуваат

Има и нешто што овие податоци не го покриваат. Агенцијата за промоција и поддршка на туризмот го опишува турскиот пазар како еден од најзначајните и наведува дека овие гости често патуваат организирано, посетувајќи ги Охрид, Скопје, Битола, Дебар, Тетово и Гостивар. Но од јулското соопштение на ДЗС не може да се утврди колкав дел од тие 50.955 биле организирани групи, колкав дел транзитни посетители и колку точно ноќевања оствариле.

Затоа податокот дека домашните гости создаваат две третини од ноќевањата не значи автоматски дека носат две третини од туристичките приходи. За таква оценка треба податоци за просечната потрошувачка, категоријата сместување и угостителските трошоци – а тие не се објавени.

Едно сепак е јасно. Првата половина од годината беше во минус: туристите за 0,5 отсто, ноќевањата за 1,5 отсто помалку од лани. По силниот јули, седуммесечниот биланс се преврте – туристите се во плус од 1,5 отсто, а ноќевањата од 0,5. Еден месец беше доволен да ја смени сликата на цела полугодина.