Кога Доналд Трамп застана пред новинарите на одложената вечера на здружението на дописници во Белата куќа, сите очекуваа да падне тешка артилерија врз медиумите. Добија мешавина – едночасовен говор што скокаше од острите навреди до помирливи тонови, како некој што не може да одлучи дали дошол да казни или да прегрне.

Тој нарече дел од новинарите жртви на „синдромот на растроеност од Трамп” и упати лични навреди кон некои репортери и демократски политичари. Се пошегува дека медиумската индустрија ќе пропадне откако тој ќе замине, бидејќи немало да имаат за што да пишуваат. А потоа стави капа со натпис „Трамп 2028″ и објави дека има намера повторно да се кандидира за претседател.

Капата „Трамп 2028″ не е ситница. Уставот на САД јасно ограничува двата мандати – но кога еден претседател јавно ја носи идејата за трет на глава, тоа веќе не е шега, туку тестирање на тоа колку издржливи се институциите. Колку пати сме виделе на Балканот како „само еден мандат повеќе” прераснува во трајна навика?

Слобода на говорот – и стражари на секој влез

Во истиот говор Трамп нагласи и почит кон слободата на говорот: „Не ги решаваме несогласувањата со куршуми, туку преку отворена и жестока дебата. Ниеден растроен губитник со пиштол никогаш нема да го промени тоа.”

Зборовите звучат убаво, но контекстот им противречи. Собирот се одржа под засилено обезбедување, три месеци откако едно априлско пукање го принуди откажувањето на првичниот настан. Овојпат дојдоа околу 700 гости – наспроти вообичаените над 2.000 – со два безбедносни контролни пункта и строго полициско присуство. Слобода на говорот со детектори за метал на секоја врата.

Трамп додели признание на агентот на Тајната служба Виктор Гонзалез, повреден во априлскиот напад. Осомничениот, 31-годишниот Кол Томас Ален, е обвинет за обид за атентат.

На вечерата се појавија и министерот за одбрана Пит Хегсет, вршителот на должноста шеф на Министерството за правда Тод Бланш, директорот на ФБИ Каш Пател, министерот за финансии Скот Бесент и министерот за трговија Хауард Латник. Цела влада на едно место, на настан посветен на новинарството – а сепак најгласната порака од вечерта беше една капа со број што уставот го забранува.