Волстрит вчера помина низ црвен ден каков одамна немаше, а причината е комбинација што секој на Балканот интуитивно ја разбира: скапа нафта и разочарувачки резултати од технолошките гиганти. Кога Њујорк кива, светот вади шамивчиња – а инфлацискиот страв, се чини, повторно се врати на маса.

Индексите паднаа низ линија. Dow Jones изгуби 0,97 отсто, S&P 500 падна за 1,21 отсто, а технолошки натоварениот Nasdaq потона за 2,15 отсто. Тргачот на распродажбата беа две имиња: акциите на Tesla се стркалаа за околу 14 отсто, а Alphabet, матичната компанија на Google, изгуби седум отсто откако најави капитални трошоци од 195 до 205 милијарди долари за вложувања во вештачка интелигенција.

Второто крило на кризата дојде од Блискиот Исток. По напади врз танкери во Црвеното Море и закани за удари врз ирански мети, нафтата „брент” скокна за околу 7 отсто и ја надмина границата од 100 долари за барел. А кога нафтата поскапува, инфлацискиот страв не останува во Њујорк – тој патува со секој камион, брод и авион.

Пазарите веднаш ја пресметаа последицата: веројатноста американската централна банка да ги зголеми каматите во септември скокна на над 80 отсто, од околу половина само неделата претходно. Приносите на десетгодишните американски обврзници накратко надминаа 4,7 отсто. Со други зборови – парите повторно поскапуваат.

За еден Балканец што уште памети како енергетскиот шок од пред неколку години ги растргна сметките за струја и греење, ваквата вест не е апстрактна берзанска статистика. Скапата нафта и повисоките камати се јазик што регионов го знае напамет. Прашањето не е дали ќе стигне до нас – туку колку време ќе му треба.