Земјотрес од 7,1 степен ја тресна префектурата Кумамото на југозападот на Јапонија, а бројот на загинати до среда наутро порасна на 13. Спасувачките екипи и понатаму копаат под урнатините и трката со времето сè уште трае.

Епицентарот бил околу 20 километри јужно од градот Кумамото, кој има околу 700.000 жители, на островот Кјушу. Властите издале наредба за евакуација на приближно 260.000 луѓе. Тоа е бројка поголема од населението на цело Скопје, префрлена во движење за неколку часа.

Трговскиот центар што се преполови

Најтешката слика доаѓа од трговскиот центар Aeon, чија една страна е целосно срушена. Осум лица се извлечени од урнатините на комерцијалниот објект во раните часови на средата. Две жени на дваесетина години загинале кога експлозија со сè уште неутврдено потекло уништила дел од центарот, околу еден час по самиот земјотрес. Локалните медиуми пренесуваат дека властите испитуваат дали станува збор за експлозија на гас. Во средата наутро уште 20 до 30 вработени во центарот се воделе како исчезнати.

Во фабриката на Nippon Paper Industries се срушил оџак. Седум лица се исчезнати, четири се тешко повредени. Тоа е втората локација на која се копа истовремено, а спасувачите работат на температури што во текот на денот се очекувало да достигнат околу 34 степени.

Кога болницата останува без струја

Над 36.000 домаќинства останале без напојување. Една болница во близина на епицентарот се опишала себеси како „речиси теренска болница” откако струјата ја снемало. Друга престанала да прима нови итни случаи откако згрижила 86 повредени. Ова е Јапонија, земја во која сеизмичките стандарди се меѓу најстрогите на светот, со редовни вежби за евакуација и градежни прописи пишувани со земјотреси на ум. И покрај сето тоа, болниците се преполнуваат за неколку часа.

Honda и Tokyo Electron го прекинаа производството до средата. TSMC ги евакуираше работниците од локалниот погон, но производството го врати уште истата вечер, додека под урнатините сè уште се копаше.

Дваесет отсто од светските земјотреси

Јапонија лежи на таканаречениот Огнен прстен и на неа отпаѓаат околу 20 отсто од сите земјотреси во светот со магнитуда 6,0 или посилна. Кумамото веќе го знае ова чувство: во 2016 година земјотрес во истата префектура однесе 275 животи и остави 2.739 повредени.

Балканот ја знае оваа сцена напамет. Скопје 1963, Битола, Валандово, Драч и Тирана во 2019 година. Разликата е во тоа што кај Јапонија по секој земјотрес следи ревизија на прописите, а прашањето што останува отворено е дали кај нас катастрофата ја менува само реториката или и градежната пракса.