Десет години по референдумот што ја извади Британија од Европската Унија, една анкета фрла студен туш врз целата приказна: мнозинството Британци сега сметаат дека Брегзит бил грешка, а дури две третини од граѓаните на ЕУ би ги вратиле назад. Развод за кој обете страни почнуваат да се каат.

Истражувањето, спроведено во 15 земји од ЕУ, покажува дека 66 проценти од испитаниците поддржуваат враќање на Британија во блокот, со поддршка што се движи од 56 проценти во Бугарија до 75 проценти во Холандија и Данска. Од другата страна на каналот, сликата е уште потмурна за поборниците на Брегзит: Британците наведуваат штета врз трошоците за живот (66 проценти), економијата (65), можностите за младите (57) и трговијата (56).

Најинтересен е делот за слободното движење – токму она поради кое многумина гласаа за излез. Сега 63 проценти од Британците би прифатиле слобода на движење во замена за потесни трговски врски, вклучително и 57 проценти од оние што во 2016 гласаа за напуштање. Кога луѓето се подготвени да го вратат токму она што го отфрлија, тоа не е промена на мислење – тоа е признание дека ветувањата биле празни.

Политичарите веднаш ги отворија вратите. Французинот Макрон порача дека „вратите се секогаш отворени”, шпанскиот премиер Санчез рече дека Шпанија „без двоумење” би поддржала британско членство, а финскиот Стуб додаде: „Навистина ни треба гласот на Британија во Европа.” Дали ова е искрена жал или дипломатско намигнување, тешко е да се каже.

За нас на Балканот, кои со години чекаме на вратата на истата таа Унија како на шалтер во општина, приказната има горчлива иронија. Британија влезе, излезе, и сега размислува да се врати – додека ние сè уште чекаме да нè пуштат внатре прв пат. Можеби најголемата поука од Брегзит не е за оние што излегоа, туку за оние што гледаат колку лесно се менуваат правилата кога си веќе внатре.